OŚWIETLENIE
Jak już wyjaśniono, akwarium nie powinno stać przy oknie, bo wpadające światło słoneczne przyczynia się do wzrostu glonów. Oświetlenie zapewnia nie tylko najlepszą prezentacje ryb, ale przede wszystkim umożliwia przeprowadzenie przez rośliny reakcji fotosyntezy, a przez to wspaniały rozwój zieleni. W słodkowodnych akwariach, jako oświetlenie używane są raczej świetlówki oraz lampy rtęciowe (HQL), te ostatnie w dużych akwariach o głębokości wody większej niż 60 cm. Tropikalny dzień trwa około 12-13 godzin i dlatego akwarium powinno być oświetlone tyle samo czasu. Wyspecjalizowani sprzedawcy oferują gotowe do użycia pokrywy akwariowe ze świetlówkami. Zwykła moc oświetlenia wynosi 1W na 2 litry wody.
FILTRY
Wody naturalne mają zdolność d osamooczyszczania. Mały sztuczny zbiornik, jakim jest akwarium, jest jej częściowo poabaiony, tym bardziej, im warunki w zbiorniku odbiegają od równowagi biologicznej. Trzeba pamiętać, że nawet w najlepiej urządzonym akwarium pozostawionym własnemu losowi prędzej czy później dojdzie do nagromadzenia się trujących substancji. Nie zawsze objawia się to zmętnieniem wody; nawet przezroczysta woda może być trująca dla ryb. Tak więc musimy ustawicznie pomagać akwarium w samooczyszczaniu. Najprostrzą, ale bardzo skuteczną metodą jest wykonywana przynajmniej co dwa tygodnie wymiana ok. 25% wody, połączona z odmulaniem dna. Dzięki niej pozbywamy się szkodliwych substancji, a dolewając wodę uzupełniamy zasób mikro- i makroelementów. Stosujemy też różne rodzjae filtrów. Najprostrzy z nicgh jest filtr mechaniczny, zatrzymuhjący na swej powierzchni większe cząstki zawieszone w wodzie. Jest to zwykle małe, tanie urządzenie, w którym jedynym materiałem filtrującym bywa wata stylonowa lub gąbka. Filtr ten pracuje szybko, sprawnie oczyszcza wodę i wprawia ją w ruch, pożądany dla akwarium. Co kilka dni należy w nim przepłukać lub wymieniać materiał filtracyjny. Filtr biologiczny zatrzymuje różne, w tym także biologiczne zanieczyszczenia, które następnie są rozkładane prze drobnoustroje.Jeżeli przez filtr przepływa woda dobrze natleniona, związki organiczne rozkładają się całkowicie. W razie niedoboru tlenu powstają toksyczne substancje, będące produktem niepełnego rozkładu. Aby filtr pracował wydajnie natleniona woda musi wolno przepływać przez masę filtracyjną. Składa się ona z dwóch części. Pierwsza, do któej najpierw dopływa woda, to materiał filtracyjny identyczny jak w filtrze mechanicznym, równie często wymagający wymiany. Drugą zasadniczą warstwą jest drobny żwirek. Bezpośrednio po zainstalowaniu filtr pracuje tak jak mechaniczny, lecz szybko osiedlają się w nim drobnoustroje, które w odpowiednich warunkach zaczynają rozkładać zanieczyszczenia. Drugą warstwę filtracyjną należy wymieniać rzadko. z zasady działania filtru wynika, że wypływa z niego woda zubożona w tlen, wzbogacona natomiast w sole mineralne i dwutlenek węgla, powstający w czasie rozkładu związków organicznych. ZMianę składu chemicznego wody rekompensuje zwiększenie jej ruchu wywołane użyciem filtru. Filtr biologiczny
PROJEKT
Przed założeniem akwarium należy należy pomyśleć o planie. Bardzo pomocny jest szkic, na którym rozrysowane jest rozmieszczenie roślin, korzeni i sprzętu w akwarium. Projekt pozwoli wyobrazić jak akwarium będzie ostatecznie wyglądało. Podczas rozmieszczania poszczególnych elementów weź pod uwagę odpowiednią ilość schowków dla ryb. Szczególnie preferowane są jaskinie, które można kupić lub zbudować w bardzo prosty sposób z płaskich kamieni oraz kamieni z otworami. Nieodpowiednie są kamienie zawierające wapień oraz kamienie z zawartością metali. Jeżeli nie mamy pewności jakiego rodzaju kamienie posiadamy i czy nadają się one do akwarium możemy kupić kamienie w sklepach akwarystycznych. Wapień można łatwo wykryć. Kamienie zawierające wapień pienią, kiedy puści się na nie trochę preparatu pH minus. Duże rośliny powinno się sadzić przy tylnej szybie akwarium, w przeciwnym wypadku zasłonią one widok. Z przodu powinniśmy sadzić niskie rośliny, które będą tworzyć murawę. Przez odpowiednie ułożenie dekoracji można zakamuflować wyposażenie techniczne w akwarium. Jednak grzałki nie powinno się zbyt zasłaniać, woda powinna ją równomiernie opływać. Należy zapewnić dostatecznie dużo wolnej przestrzeni w akwarium, aby ryby mogły pływać.PODŁOŻE
Podłoże tworzy podstawę dla pomyślnej pielęgnacji ryb i szczególnie roślin. Zapewnia mnóstwo miejsca do rozwoju bakterii, które rozkładają zanieczyszczenia. Dobre podłoże wspomaga wzrost roślin. W sklepach dostępne są żwirki, które sypie się w miejscu, gdzie maja być posadzone rośliny. Zawierają one konieczne substancje odżywcze, cenne kwasy humusowe, a także elementy śladowe oraz zaopatrują rośliny we wszystko, co jest im potrzebne dla rozwoju silnych korzeni i ciemnozielonych liści w pierwszej fazie ukorzenienia (4-6 tygodni). Jako "warstwę pokrywającą" używa się drobnoziarnistego (2 - 4 mm) żwiru awaryjnego albo piasku rzecznego o 1,5-milimetrowych ziarnach. Należy pamiętać, aby nie stosować żwiru o ostrych krawędziach (np. bazaltowe odłamki), ponieważ ryby grzebiące w podłożu, np. kirysowate mogą być poranione. Żwir powinien być ciemny, nie należy stosować ładnie wyglądającego żwiru białego. Jasne podłoże irytuje ryby i powoduje stres. Co więcej wspaniałe kolory i ornamentyka większości ryb prezentują się lepiej na tle ciemnego żwiru. Nigdy nie kupuj żwiru w sklepach z materiałami budowlanymi i innych tego typu sklepach. Kupuj specjalny akwarystyczny żwir w sklepach zoologicznych. Kupując u wyspecjalizowanego sprzedawcy można być pewnym, że żwir nie wydzieli zanieczyszczeń do wody akwariowej. Przed użyciem należy jednak dokładnie umyć nawet żwir kupiony w sklepie akwarystycznymKAMIENIE
Do akwariów słodkowodnych najlepiej nadaje się granit i bazalt, nie można używać kamieni zawierających wapień. Nieodpowiednie są również kamienie zanieczyszczone ropą naftową, rudą, ze śladami związków metali, mimo, że mogą być dekoracyjne. Każdy kamień należy opłukać dokładnie przegotowaną wodą. Nie powinno się używać zbyt dużej ilości kamieni. Konstrukcje zbudowane z kamieni (np. groty) powinny być sklejone za pomocą silikonu. Należy jednak używać specjalnego silikonu nie zawierającego toksyn, który dostępny jest w sklepach akwarystycznych. Sklejenie kamieni zapobiegnie zawaleniu dekoracji, które może być spowodowane przez grzebiące ryby. DREWNO
Drewno z pokładów torfu, które jest dostępne w każdym sklepie zoologicznym, nadaje się prawie do każdego akwarium (wyjątkiem są akwaria dla ryb z rodziny pielęgnicowatych zamieszkujących wschodnią Afrykę). Drewno bagienna jest dekoracyjne i wytrzymałe. Pochodzi z torfowisk i jest skuteczn
Wielkość ich zwykle nie przekracza 10 cm, wiele gatunków ma płetwę tłuszczową. Rybki te występują w Ameryce Południowej i Środkowej po rzekę Rio Grande, a także w Afryce. Zamieszkują wody płynące i stojące, żyją gromadnie w pobliżu powierzchni lub w środkowych warstwach wody. Większość z nich to ryby ruchliwe i towarzyskie, można je trzymać w stadzie w akwarium wielogatunkowym, należy jednak zapewnić im dużo miejsca do pływania. Dobrze czują się w zbiornikach z ciemnym dnem, wtedy tez jest widoczne ich piękne ubarwienie. Wśród gatunków należących do kąsoczowatych znajdziemy zarówno te, które można polecić początkującym akwarystom, np. bystrzyka czerwonego (Hyphessobrycon flammeus), czy zwinnika latarnika (Hemigrammus ocellifer), jak też takie, których rozmnażanie przez wiele lat stanowiło zagadkę. Dla wielu ryb z tej rodziny musimy przygotować do tarła specjalną wodę i akwarium, w którym zastosujemy ruszt ikrowy. Ryby te składają ikrę w stadzie i nie tylko nie opiekują się potomstwem, ale je pożerają.
Karpieńcowate zamieszkują wszystkie kontynenty z wyjątkiem Australii, żyją w różnych, często w okresowo wysychających zbiornikach. Niektóre z nich, spotykane w wodach nie wysychających, składają ikrę na roślinach. Inne żyjące w kałużach lub bajorach składają ikrę do podłoża. Z nastaniem pory suchej zbiorniki wysychają, a dorosłe ryby giną. Zagrzebana w mule ikra nie rozwija się - znajduje się w okresie diapauzy. Napełniający się podczas pory deszczowej zbiornik na nowo odżywa, zaczyna się w tedy rozwój ikry. Wykluwa się nowe pokolenie rybek sezonowych, które będą żyły do następnej pory suchej. Istnieją także gatunki przejściowe, które przystosowały się do składania ikry zarówno do podłoża jak i na liściach roślin, zależnie od istniejących warunków.
POKAŻ RYBY | DO GÓRY
Pielęgnice mają różny kształt ciała, przeważnie jednak dużą głowę, zakończoną szerokim otworem gębowym z dużymi wargami. Od innych okoniokształtnych różnią się obecnością tylko otworu nosowego po każdej stronie głowy. Płeć tych ryb jest poza okresem tarła trudna do rozróżnienia. Pielęgnice zamieszkują różnego rodzaju zbiorniki wodne, głównie w Ameryce Południowej, Środkowej i Afryce. Przebywają na dużych niedużych głębokościach w małych rowach, zatoczkach jezior, lecz także w strumieniach leśnych. Młode rybki pływają stadami, starsze sa samotnikami lub dobrane w pary jeszcze przed pierwszym tarłem pozostają w związku do śmierci. W warunkach naturalnych pokarmem ich jest plankton, larwy komarów, drobne zwierzęta wodne lub małe rybki, niektóre gatunki jednak żywią się przede wszystkim roślinami. Zarówno w naturze jak i w akwarium pielęgnice opiekują się ikrą i narybkiem, niektóre gatunki noszą je wtedy w pysku. Małym gatunkom wystarcza średnie akwarium, powyżej 50 litrów, większe wymagają kilkusetlitrowych zbiorników. Ponieważ zamieszkują one różne środowiska, trudno przedstawić ogólny plan zagospodarowania akwarium. Dla wielu gatunków na dnie powinny znajdować się korzenie i kamienie, rośliny posadzone w gęstych kępach, stwarzające możliwość schronienia. Górną warstwę podłoża powinien stanowić dobrze przemyty żwirek, gdyż liczne gatunki przegrzebują dno. Miłośnicy roślin wodnych mogą mieć sporo kłopotów podczas hodowli pielęgnic. W zależności od gatunków ryb należy albo posadzić mocne rośliny, albo umieścić je dodatkowo w doniczkach, obłożyć kamieniami, a nawet zostawić w akwarium tylko mniej cenne rośliny pływające. Dla pielęgnic nie musimy przygotowywać wody o specjalnym składzie chemicznym, wystarcza odstała woda wodociągowa o średniej twardości, ogrzana jednak powyżej temperatury pokojowej. Należy ją często wymieniać na nową.Małe pielęgnice z rodzaju Apistogramma zamieszkują wody strefy tropikalnej, rzadziej subtropikalnej, Ameryki Południowej. Można je trzymać w akwarium ogólnym, chociaż lepiej czują się w gatunkowym. Nie niszczą roślin, często przebywają w ukryciu. Średnio twarda woda o temperaturze 22-26ºC odpowiada wszystkim gatunkom. Żyją krótko około dwóch lat, ich piękne ubarwienie zależy od właściwej pielęgnacji.
Rodzina Labiryntowatych należy do specyficznej grupy ryb okoniokształtnych. Ryby z tej grupy z rodziny Belontidae, Anabantidae, Helostometidae, Osphronemidae, określa się od dawna mianem ryb labiryntowatych. Wszyscy jej przedstawiciele maja pomocniczy nażąd oddechowy zwany labiryntem, który umożliwia rybom oddychanie powietrzem atmosferycznym, a tym samym pozwala im żyć w wodzie ubogiej w tlen. Spotykamy je w niewielkich, nagrzanych, mętnych bajorach, stawach, rowach i polach ryżowych. Występują w południowo-wschodniej Azji i w Afryce Zachodniej. Niektóre gatunki w czasie tarła budują na powierzchni wody gniazdo składające się z pęcherzyków powietrza, czasem także z roślin, niektóre zaś noszą jaja w pysku. Ciało labiryntowatych jest zwykle mocno spłaszczone, płetwy brzuszne są wydłużone, czasami mają postać nitkowatych wyrostków, pysk jest mały. Akwaria dla tych ryb powinny być średnie lub duże, o niskim poziomie wody, miejscami gęsto obsadzone roślinnością, aby mogły się w niej chować słabsze ryby. Skład chemiczny wody nie odgrywa roli, musi ona być odstała, ogrzana nawet do temperatury 30º C, nie trzeba jej przewietrzać i nie należy wymieniać na raz dużej jej części. Powietrze nad wodą powinno być dobrze ogrzane, tak aby ryby nie "przeziębiły się" oddychając. Labiryntowate można trzymać w ak...
macius75