Nauka Hiszpanskiego.pdf

(502 KB) Pobierz
7179519 UNPDF
Język hiszpański – ze strony hiszpański.lukar.net
:.: alfabet
Język hiszpański jest dla Polaków pod względem wymowy dosyć prosty. Po opanowaniu poniżej
przedstawionych reguł można przeczytać praktycznie wszystko.
Liter
a
Nazwa
Przykłady
Wymowa, komentarz
a
a lto (czyt. alto) - wysoki
a
jak w języku polskim
el a lm a (czyt. el alma) - dusza
b e b er (czyt. b e b er) - pić
b
be
el b arco (czyt. el b ar
ko) - statek
dźwięk pośredni między polskimi b
oraz w .
*b - patrz opis obok
la c asa (czyt. la kasa) - dom
generalnie jak polskie k ;
wyjątkiem jest sytuacja, gdy
występuje po niej samogłoska e
lub i ( ce , ci ) - wtedy wymawia się
jak angielskie th w wyrazie think
(język należy umieścić między
zębami).
c ono c er (czyt. kono th
er
) - znać
c
ce
gra c ias (czyt. gra th ias) - dziękuję
W hiszpańskiej Andaluzji, na Wyspach
Kanaryjskich oraz w Ameryce
Łacińskiej ten skomplikowany dźwięk
nie istnieje. Zamiast tego używa się po
prostu s . Tak więc wszelkie wyrazy
zawierające ce lub ci wymawia się jak
se oraz si .
la le cc ión (czyt. la lek th
jon
) - lekcja
*th - patrz opis obok
dźwięk pośredni między polskimi
cz oraz ć
ch
el co ch e (czyt. el kocie) - samochód
che
Do niedawna uważana za jedną z
liter alfabetu, natomiast obecnie
jedynie za złożenie spółgłosek o
jednym dźwięku.
la no ch e (czyt. la nocie) - noc
el d e d o (czyt. el dedo) - palec
jak w języku polskim Gdy znajduje
się na końcu wyrazu, prawie nie
jest wymawiana: np. usted (pan,
pani) czyta się uste' ,
przygotowując na końcu język jak
do wymowy d , ale bez wydawania
tego dźwięku.
d
de
la pare d (czyt. la pare ) - ściana
*e' - patrz opis obok
W Madrycie jest charakterystyczne
wymawianie końcowego d identycznie
jak hiszpańską literę z (czyli jak
angielskie th w wyrazie think ), tak
więc np. Madrid czyta się jak madrith .
e
e l e j e mplo (czyt. el ehemplo) - przykład
e
jak w języku polskim
e l e goísmo (czyt. el egojismo) - egoizm
f
) - szczęśliwy/a
efe
jak w języku polskim
f eo (czyt. feo) - brzydki
Strona: 1 z 88
f eliz (czyt. feli th
el g ato (czyt. el gato) - kot
generalnie jak polskie g ;
wyjątkiem, podobnie jak przy
literze c , jest sytuacja, gdy
występuje po niej samogłoska e
lub i ( ge , gi ) - wtedy wymawia się
podobnie jak polskie h , tyle że
bardziej charczące, gardłowe. Tak
więc na przykład słowo la gente
(ludzie), wymawia się jak polskie
hente (nie zapominając o
charakterystycznym charczeniu) .
Aby uzyskać dźwięk, który w
języku polskim czyta się jako ge
lub gi , umieszcza się w środku
literę u ( gue , gui ). U nie jest w tej
sytuacji w ogóle wymawiane -
służy tylko rodzieleniu liter, by
uzyskać inny dźwięk. Tak więc
przykładowo słowo la guerra
(wojna) czyta się jak polskie gerra .
el án g el (czyt. el anhel) - anioł
g
g irar (czyt. hirar) - skręcać
ge
el g ueto (czyt. el geto) - getto
el g uía (czyt. el gija) - przewodnik
la ci g üeña (czyt. la th igłenia) - bocian
Pozostaje jeszcze dopowiedzieć jak
w hiszpańskim zapisać dźwięk,
który po polsku oznaczyłoby się
jako głe czy też głi . Otóż w tej
sytuacji (co zdarza się dosyć
rzadko), umieszcza się nad literą
u dwie kropki: güe , güi . Zaznacza
się w ten sposób, iż litera u , mimo
że znajduje się pomiędzy g oraz e
lub i , musi zostać przeczytana.
h
h ablar (czyt. a b lar) - rozmawiać
Jest w języku hiszpańskim literą
niemą, nigdy nie jest wymawiana.
hache
h ola (czyt. ola) - cześć
i ntel i gente (czyt. intelihente) - inteligentny/a
jak w języku polskim
i
i
la pel í cula (czyt. la pelikula) - film
Gdy jest nad tą literą zaznaczony
akcent, czyta się często jak polskie
ij : np. el día (dzień) wymawia się
jak polskie dija .
com í amos (czyt. komijamos) - jedliśmy
j
j oven (czyt. ho b en) - młody/a
podobnie jak polskie h , ale
bardziej charczące, gardłowe
(identycznie jak w opisanym
wyjątku przy literze g ).
jota
el j abón (czyt. el ha b on
k
el k ilo (czyt. el kilo) - kilogram
jak w języku polskim Używana
jedynie w wyrazach pochodzenia
greckiego oraz w innych
zapożyczeniach.
ka
el k iwi (czyt. el kiłi) - kiwi
l
l a l una (czyt. la luna) - księżyc
ele
jak w języku polskim
l a pe l ota (czyt. la pelota) - piłka
Strona: 2 z 88
) - mydło
e ll a (czyt. e dzi a) - ona
Do niedawna uważana za jedną z
liter alfabetu, natomiast obecnie
jedynie za złożenie spółgłosek o
jednym dźwięku. dźwięk trudny do
wytłumaczenia, pośredni między
polskimi j oraz ź . Można też go
opisać jako bardzo miękkie dź .
ll
elle
la ll uvia (czyt. la dzi
u b ia) - deszcz
*dzi - patrz opis obok
W Ameryce Południowej (zwłaszcza w
Argentynie), można się spotkać z
twardszą wymową - coś między
polskimi ź oraz ż .
m
la m ujer (czyt. la muher) - kobieta
eme
jak w języku polskim
la m ano (czyt. la mano) - ręka
n
ene
n egro (czyt. negro) - czarnyla n ieve (czyt. la nie b e)
- śnieg
jak w języku polskim
ñ
espa ñ ol (czyt. espaniol) - hiszpański
eñe
jak polskie ń
el ba ñ o (czyt. el b a nio) - łazienka
o
o
el o j o (czyt. el oho) - oko
jak w języku polskim
el o rdenad o r (czyt. el ordenador) - komputer
p
la p uerta (czyt. la płerta) - drzwi
pe
jak w języku polskim
el p elo (czyt. el pelo) - włosy
por q ue (czyt. porke) - ponieważ
jak polskie k . Zawsze występuje
po niej litera u , która jednak nigdy
nie jest wymawiana. Używana jest
do uzyskania dźwięków que oraz
qui (czyt. ke oraz ki ). Tak więc na
przykład słwo elqueso (ser) czyta
się keso .
q
cu
q uerer (czyt. kerer) - kochać
la q uímica (czyt. la kimika) - chemia
Niewielkim wyjątkiem jest tu kilka słów
obcego pochodzenia: np. quark czy
quórum, gdzie litera u jest
wymawiana, a więc czyta się
odpowiednio: kłark , kłorum .
erre
jak w języku polskim, ale jest to
dźwięk trochę mocniejszy, bardziej
wibrujący, zwłaszcza w słowach z
podwójnym r (np. el perro - pies).
r
(czasami
nazywan
a też
ere )
co rr er (czyt. korrer) - biegaćel r ey (czyt. el rej) -
król
s
s í (czyt. si) - tak
ese
jak w języku polskim
el s uelo (czyt. el słelo) - podłoga
t
t arde (czyt. tarde) - późno
te
t rein t a (czyt. trejnta) - trzydzieści
jak w języku polskim
u
ú ltimo (czyt. ultimo) - ostatni
u
jak w języku polskim
la m ú sica (czyt. la musika) - muzyka
v
uve
la v entana (czyt. la b entana) - okno
dźwięk pośredni między polskimi b
oraz w (identyczny jak hiszpańskie
b ).
(lub ve )
la v erdad (czyt. la b erda') - prawda
Strona: 3 z 88
uve
doble
el w estern (czyt. el łestern) - western
Używana wyłącznie w słowach
pochodzenia obcego. Wymawia się
jak hiszpańskie b w wielu nazwach
własnych (jak np. Walia , Wagner ,
Westfalia ) lub też jak polskie ł w
wyrazach pochodzenia
angielskiego (np. Washington ,
washingtoniano ).
w
(też ve
doble lub
doble
ve )
el w hisky (czyt. el łiski) - whisky
x
el te x to (czyt. el teksto) - tekst
equis
jak w języku polskim
la e x cepción (czyt. la eks th ep th
jon
) - wyjątek
i
griega
y o (czyt. dzi o) - ja
generalnie identyczna jak opisane
wyżej złożenie liter ll (dźwięk
pośredni między polskimi j oraz ź ),
choć wymawia się też w niektórych
przypadkach jak polskie j
(zwłaszcza gdy występuje na
końcu wyrazu, np. soy - jestem)
lub jak i (jako spójnik i - po
hiszpańsku y ).
y
vo y (czyt. b oj) - idę
(lub ye )
ma y o (czyt. ma dzi o) - maj
z
zeta
el z apato (czyt. th apato) - but
jak angielskie th w wyrazie think
(język należy umieścić między
zębami). Jest to identyczny dźwięk
jak opisany wyżej przy literze c .
(lub
zeda )
el pe z (czyt. el pe th ) - ryba
W hiszpańskiej Andaluzji, na Wyspach
Kanaryjskich oraz w Ameryce
Łacińskiej wymawia się jak s .
:.: wymowa i akcent
Zasady akcentowania wyrazów są również bardzo klarowne:
1. W wyrazach zakończonych na spółgłoskę (oprócz n oraz s ), akcent pada na ostatnią sylabę, np.:
comer
jeść
vivir
żyć
el reloj
zegarek
2. W wyrazach zakończonych na samogłoskę oraz litery n lub s , akcent pada na przedostatnią
sylabę, np.:
el libro
książka
ellos escriben
oni piszą
3. We wszystkich innych przypadkach akcent musi zostać zaznaczony, np.:
mamá
mama
la nación
naród
el teléfono
telefon
Strona: 4 z 88
Na marginesie warto też wspomnieć, że w języku hiszpańskim dwie samogłoski stojące obok siebie są
często uważane za jedną sylabę. Dotyczy to następujących kombinacji liter: ai, au, ei, eu, oi, ou, ia,
ie, io, iu, ua, uo, ui , np.:
aire
(czyt. ajre)
causa
(czyt. kałsa)
peine
(czyt. pejne)
oiga
(czyt. ojga)
ruido
(czyt. rłido)
(widać więc, że jedna z tych samogłosek przyjmuje po prostu dźwięk "spółgłoskowy"). Wymowa tego
typu wyrazów zmienia się tylko w przypadku gdy samogłoska, która normalnie brzmiałaby
"spółgłoskowo", zostaje dodatkowo zaakcentowana, np.:
dormíamos
(czyt. dormijamos)
actúa
(czyt. aktuła)
Akcent jako znak graficzny pełni w języku hiszpańskim jeszcze jedną drobną, ale jakże ważną funkcję.
Istnieje kilka par wyrazów o identycznej wymowie, lecz odmiennym znaczeniu. Dla ich odróżnienia w
pisowni, jeden z tych wyrazów nosi akcent, np.:
tu
twój, twoja
tú
ty
mi
mój, moja
mí
mnie
si
jeśli
sí
tak
solo
sam, samotny
sólo
tylko
LEKCJE
Lección número uno
Lekcja numer
1
(1) ¡Hola! Cześć!
1. W języku hiszpańskim stawia się wykrzykniki oraz pytajniki również na początku zdania
(pisane są wtedy do góry nogami).
- ¡Hola! ¿Qué tal?
- Bien. Y (2) tú, ¿cómo estás (3) ?
- Muy bien, gracias.
- Cześć! Co słychać?
- (Wszystko) dobrze. A ty, jak
się masz?
- Bardzo dobrze, dziękuję.
2. Hiszpańskie y znaczy zarówno a, jak też i.
3. Czasownik estar - być, znajdować się (tutaj też: czuć się); odmiana patrz:
gramatyka (czasownik).
Strona: 5 z 88

Plik z chomika:

Inne pliki z tego folderu:

Inne foldery tego chomika:

Zgłoś jeśli naruszono regulamin