Gogacz Mieczysław, Życie społeczne.pdf

Mieczysław Gogacz

ŻYCIE SPOŁECZNE W DUCHU EWANGELII

O nauczaniu społecznym Kościoła

z Mieczysławem Gogaczem rozmawia Stanisław Krajski

Przedmowę napisał Tadeusz Klimski

Do druku przygotował Artur Andrzejuk

Warszawa 2006

Spis treści

Tadeusz Klimski: Miłość do Boga i ludzi podstawą działalności społecznej i

politycznej ................................................................................................................... 5

(Przedmowa) ............................................................................................................... 5

1. Czym jest nauczanie społeczne Kościoła?........................................................ 7

2. Czym jest katolicka nauka społeczna? .............................................................. 9

3. Czy obowiązkiem katolika jest poznawanie nauczania społecznego Kościoła

i przestrzeganie jego wskazań? ............................................................................. 11

4. W jaki sposób powinniśmy poznawać nauczanie społeczne Kościoła? ...... 13

5. Przedmiot społecznego nauczania Kościoła .................................................... 15

6. Duszpasterski charakter nauczania społecznego Kościoła ............................. 16

7. Po owocach poznacie ich – problem interpretacji nauczania społecznego

Kościoła ................................................................................................................ 17

8. Nauczanie społeczne Kościoła w kontekście kultury ..................................... 19

9. Pole społeczne i polityczne działalności katolików ........................................ 20

10. Koncepcja człowieka w nauczaniu społecznym Kościoła ............................ 22

11. Godność człowieka (1) – godność rozumu, prawda i mądrość .................... 23

12. Godność człowieka (2) – godność sumienia ................................................ 25

13. Wolność prawdziwa zaś to szczególny znak obrazu Bożego w człowieku .... 26

14. Czy chrześcijaństwo jest trzecią drogą? ....................................................... 28

15. Zasada dobra wspólnego............................................................................... 29

16. Czy sprawiedliwość wystarcza? ................................................................... 30

17. Prawda, sprawiedliwość i miłość w perspektywie wychowania .................. 32

18. Życie społeczne w perspektywie nowej ziemi i nowego nieba ..................... 33

19. Praca jako podstawowy wymiar bytowania człowieka na ziemi.................. 35

20. Osoba i społeczeństwo .................................................................................. 36

21. Tworzenie i przekazywanie kultury jako służba społeczna .......................... 38

22. Kultura chrześcijańska - kultura wierna istnieniu i osobom......................... 39

23. Chrześcijaństwo i liberalizm......................................................................... 41

24. Chrześcijaństwo i socjalizm.......................................................................... 42

25. Nasze obowiązki wobec ubogich.................................................................. 44

26. Sens życia ludzkiego w perspektywie społecznej ........................................ 45

27. Zastosowanie nauczania społecznego Kościoła w praktyce społecznej

i politycznej........................................................................................................... 47

28. Wychowanie społeczne ................................................................................. 48

29. Nauczanie społeczne Kościoła w kontekście znaków czasu ........................ 49

30. Rolnictwo w nauczaniu społecznym Kościoła ............................................. 51

32. Chrześcijański sens działalności politycznej ................................................ 53

Posłowie .................................................................................................................... 55

1. Sylwetka Profesora Mieczysława Gogacza ...................................................... 56

2. Sylwetka Doktora Stanisława Krajskiego......................................................... 58

Artur Andrzejuk ....................................................................................................................... 58

Motto

Zbyt często myli się wolność z instynktem indywidualnego czy zbiorowego interesu,

lub nawet z instynktem walki i panowania, niezależnie od zabarwienia ideologicznego, jakie

mu się nadaje. Jest rzeczą oczywistą, że te instynkty istnieją i działają, jednakże żadna

prawdziwie ludzka ekonomia nie będzie możliwa, jeżeli nie zostaną one ujęte, odpowiednio

ukierunkowane i opanowane przez głębsze siły, które stanowią o prawdziwej kulturze

narodów. Z tych to źródeł musi zrodzić się wysiłek, w którym wyrazi się prawdziwa wolność

człowieka i który również w dziedzinie ekonomicznej potrafi ją zabezpieczyć.

Jan Paweł II Redemptor hominis, 16

Miłość do Boga i ludzi podstawą działalności społecznej i politycznej

(Przedmowa)

Uwolnienie życia publicznego od ścisłej kontroli ideologicznej państwa spowodowało

w polskim społeczeństwie wzrost zainteresowania zasadami, jakimi może kierować się życie

społeczne i polityczne. Wiedza na ten temat była do niedawna dostępna albo w wersji

akceptowanej przez władze państwowe, albo jako rozważana w określonych środowiskach,

w miarę niezależnych od bezpośredniej ingerencji urzędów państwowych. Tymi dość

niezależnymi środowiskami w Polsce były głównie środowiska kościelne i niektóre

środowiska naukowe. Wypracowywane w nich zasady były dość trudno rozpowszechniane,

do końca lat osiemdziesiątych XX w. Od kilkunastu lat, znajomość i umiejętność stosowania

się do zasad życia społecznego są nie tylko dozwolone, ale stały się wręcz miarą oceny

przygotowania konkretnych osób i środowisk do pełnienia służby publicznej. Powstaje ważne

pytanie: skąd, z jakiego obszaru rzeczywistości czy szeroko rozumianej kultury można

czerpać zasady, potrzebne do zorganizowania życia społecznego, politycznego?

Jedną z propozycji odpowiedzi na postawione pytanie jest niniejsza publikacja,

mająca formę długiego wywiadu przeprowadzonego przez dr. Stanisława Krajskiego

z prof. Mieczysławem Gogaczem. Obszarem kultury, w ramach którego toczy się rozmowa

i w którym można znaleźć poszukiwane wyjaśnienia jest nauczanie społeczne Kościoła

katolickiego, zrozumiałe o tyle, o ile wyrasta z rzeczywistości naturalnej i nadprzyrodzonej.

Prezentowana publikacja posiada niezwykle trafny tytuł: Życie społeczne w duchu

Ewangelii. Podnoszone problemy uzyskują odpowiedzi w bardzo charakterystycznym

dla Autora stylu: są czytelne, trafne i w krótkich sformułowaniach ukazują istotę zagadnienia.

Kwestiami, wokół których toczą się rozmowy są m.in.: nauczanie Kościoła; katolicka nauka

społeczna; kulturowy kontekst nauczania społecznego Kościoła; podstawowe aspekty

godności człowieka; zasada dobra wspólnego; osoby i społeczeństwo; chrześcijański sens

działalności politycznej; wolność i ekonomia itd.

Główna myśl Autora skupia się na zaakcentowaniu społecznego nauczania papieży,

którzy przypominając prawdy wiary i treść przykazań, wskazują na niesprawiedliwość

dotykającą wielu ludzi zwłaszcza wtedy, gdy zmieniają się warunki życia. W nauczaniu

społecznym Kościoła nie tyle chodzi o dokładne wskazanie, w jaki sposób powinno się

rozwiązywać konkretny społeczny problem, lecz o stałą wierność prawdom wiary . Pozwala

to dostrzec wierzącym ich ewentualne zaniedbania. Ważne jest też zwrócenie uwagi

na przymiotnik społeczne nauczanie Kościoła. Autor wskazuje, że w tym wypadku społeczne

znaczy tyle, co skierowane do wszystkich ludzi. Gdy jednak spotykamy się z wypowiedziami

licznych działaczy społecznych, polityków i in., słyszymy że nauczaniem społecznym są,

np. tylko te treści encyklik, które bezpośrednio mówią o robotnikach, problemach

ekonomicznych, pracy, opiece zdrowotnej, emigrantach, prześladowaniach religijnych itp.

Tymczasem chodzi o to, aby pełna treść nauczania Kościoła nie została oderwana od Osoby

Chrystusa i nie stała się tylko uniwersalistyczną wiedzą. Jest to bez wątpienia centralny punkt

odniesienia i zarazem pryncypium wszystkich wyjaśnień stanowiących nauczanie społeczne

Kościoła. Takie podejście wymaga odpowiedniej antropologii, która nie utożsami wolności

z istotą człowieka czy osoby. Nauczanie społeczne Kościoła wymaga rozumienia

i uobecniania poprawnych relacji osobowych, od jak najwcześniejszych lat życia. Dlatego

ważne jest wychowanie i nauczanie. Miłość osób od początku ich życia i zrozumienie relacji

Plik z chomika:

Inne pliki z tego folderu:

Inne foldery tego chomika: