ZAGDANIENIA EGZAMINIACYJNE – OCHRONA PRAW CZŁOWIEKA 2008/9

I Zagadnienia wprowadzające

- Pojęcie, geneza i historia praw człowieka (definicje, cechy charakterystyczne, Wielka Karta Swobód 1215 r., Dekl. Niepodległości Stanów Zjed. Z 1776 r., Konstytucja USA i Bill of Rights, francuska Deklaracja Praw Czł. i Obywatela z 1789 r.)

- Trzy generacje praw człowieka.

- Od ochrony praw człowieka w prawie wewnętrznym do międzynarodowego systemu ochrony (subsydiarność ochrony międz.)

- Katalogi praw człowieka (główne ośrodki normotwórcze – ONZ, RE, OPA, UA).

- Rodzaje zobowiązań z dziedziny ochrony praw człowieka, specyfika traktatów z dziedziny ochrony praw człowieka, mechanizmy kontrolne),

- pojęcie i przykłady prawa człowieka bezwzględnie obowiązujących.

II Ochrona praw człowieka w systemie uniwersalnym

- Prawa człowieka w Karcie Narodów Zjednoczonych.

- Od Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka do Paktów Praw Człowieka (moc wiążąca, data i forma przyjęcia Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka).

- Od Komisji Praw Człowieka do Rady Praw Człowieka.

- Wysoki Komisarz Narodów Zjednoczonych ds. Praw Człowieka.

- Traktatowy system ochrony praw człowieka.

- Rola Komitetu Praw Człowieka w ONZ-owskim systemie ochrony praw człowieka (kompetencje, skarga indywidualna)

III System ochrony praw człowieka Rady Europy

- Geneza i organizacja Rady Europy.

- Europejska Konwencja Praw Człowieka (EKPC) i Europejski Trybunał Praw Człowieka (ETPC) jako podstawa systemu Rady Europy:

- skład i kompetencje ETPC.

- Skarga do ETPC (dopuszczalność, procedura, wyrok).

- Prawa bezwzględnie obowiązujące w EKPC.

- Klauzule wyłączające (dopuszczalne ograniczenia) w EKPC.

IV Ochrona praw człowieka (praw podstawowych) w Unii Europejskiej

- Ewolucja podejścia do praw człowieka we Wspólnotach/Unii Europejskiej i rola Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości w Luksemburgu.

- Art. 6 i 7 Traktatu o Unii Europejskiej.

- Karta Praw Podstawowych (data, moc wiążąca, „nowe” prawa, przyszłość)

- Obywatelstwo UE jako specyficzna instytucja ochrony praw człowieka w UE (prawa

- Agencja Praw Podstawowych.

- Przystąpienie UE do EKPC.

V Ochrona praw człowieka w Polsce

- Prawa człowieka w polskiej konstytucji.

- Skarga konstytucyjna.

- Ustrój sądownictwa w Polsce.

- Rzecznik Praw Obywatelskich.

- Ochrona praw człowieka w Polsce w świetle międzynarodowych standardów (zob. załączony artykuł Adama Bodnara).

2