opowiesci co nam daje las.pdf
(
977 KB
)
Pobierz
674039226 UNPDF
CO NAMDAJE LAS
OpowieÊci leÊnika (2)
Wydawca:
Centrum Informacyjne Lasów Paƒstwowych
ul. Bitwy Warszawskiej 1920 r. nr 3
02-362 Warszawa
tel. 0 (prefix) 22 822-49-31
fax 0 (prefix) 22 823-96-79
e-mail: wydawnictwa@lasypanstwowe.gov.pl
www.lasypanstwowe.gov.pl
Warszawa 2003
Autor tekstu:
Artur Rutkowski
Redakcja:
Renata Dobrzyƒska, Wawrzyniec Milewski
Projekt graficzny:
Jacek Frankowski, Arkadiusz Kàcki
Rysunki:
Jacek Frankowski
Zdj´cia:
Pawe∏ Fabijaƒski, Wojciech Gil,
Grzegorz i Tomasz K∏osowscy,
W∏odzimierz ¸apiƒski
Redakcja techniczna:
Bo˝ena Wid∏aszewska
Wyd. II poprawione
ISBN 83-88478-66-4
Sk∏ad i ∏amanie:
AXEL PIXEL
www.axelpixel.com e-mail: info@axelpixel.com
Druk i oprawa:
Wydawnictwo VERDE
Skwer Kardyna∏a Wyszyƒskiego 6
01-015 Warszawa
W
1
∏aÊnie, co nam daje las?
Odpowiedê na pytanie, co nam daje las i jakie funkcje pe∏ni w ˝yciu spo∏eczeƒstwa, nie
jest wcale taka prosta. Dawno ju˝ przestaliÊmy myÊleç o lesie li tylko jako o dostarczy-
cielu drewna, grzybów czy jagód. MnogoÊç funkcji, które pe∏nià lasy, jest tak du˝a, ˝e
dla jasnoÊci podzielono je na dwie grupy – funkcje produkcyjne (z grubsza rzecz bioràc
– pozyskanie drewna, zbiór p∏odów runa leÊnego itp.) i pozaprodukcyjne. Znaczenie
funkcji pozaprodukcyjnych stale roÊnie, do tego stopnia, ˝e niektórzy naukowcy, próbu-
jàc przeliczyç je „na pieniàdze”, dochodzà do wniosku, ˝e ich wartoÊç od kilku do kil-
kunastu razy przewy˝sza wartoÊç funkcji produkcyjnych!
Co to w∏aÊciwie sà funkcje pozaprodukcyjne?
Zacznijmy od tego, co lasy znaczà dla ca∏ej ludzkoÊci, dla Êwiata. RoÊliny w procesie fotosyntezy pobierajà z po-
wietrza dwutlenek w´gla, a oddajà ˝yciodajny dla reszty ziemskich organizmów tlen. Od dawna wi´c nazywamy
lasy wielkimi fabrykami tlenu. Jedna doros∏a sosna „produkuje” tlen niezb´dny do ˝ycia trzech osób! ¸àcznie la-
sy Ziemi zaspokajajà po∏ow´ zapotrzebowania na tlen wszystkich ludzi i zwierzàt, wytwarzajàc go rocznie oko-
∏o 26 mld ton.
A jakie znaczenie ma poch∏anianie przez
roÊliny dwutlenku w´gla, czy ∏àczy si´ to
z ociepleniem klimatu?
Klimat naszej planety w ciàgu ostatnich dzie-
si´cioleci, a niektórzy twierdzà, ˝e wieków,
ociepli∏ si´. To fakt. Teorii, dlaczego tak si´
sta∏o, jest kilka. Jedna z nich dotyczy tzw. ga-
zów cieplarnianych – odpowiedzialnych za za-
trzymywanie energii w dolnych warstwach at-
mosfery Ziemi, co powoduje powolny wzrost
temperatury. Najwa˝niejszym gazem poÊród
gazów cieplarnianych jest dwutlenek w´gla,
a w∏aÊnie jego st´˝enie w ciàgu ostatnich stu
lat raptownie wzros∏o (niektóre badania wska-
zujà, ˝e o 25%). Dlaczego tak si´ sta∏o? Przy-
czyny sà dwie; po pierwsze – rozwój przemy-
s∏u, zu˝ywajàcego coraz wi´cej kopalin (np.
w´gla czy ropy), przy których spalaniu po-
wstajà du˝e iloÊci dwutlenku w´gla, a po dru-
gie – post´pujàce wycinanie lasów, „fabryki”
poch∏aniajàcej dwutlenek w´gla i produkujà-
cej tlen.
Wydarzeniem, które wyznaczy∏o nowe spoj-
rzenie na rol´ lasów w zmianach klimatu, by-
∏a konferencja klimatyczna w Kioto. W doku-
mentach opublikowanych po konferencji pod-
kreÊla si´ szczególne znaczenie lasów
w kszta∏towaniu klimatu Ziemi. Naukowcy
ustalili, ˝e to w∏aÊnie ekosystemy leÊne wià˝à
najwi´cej w´gla (46% Êwiatowych zasobów).
Las – wielka fabryka tlenu. Jedna doros∏a sosna
„produkuje“ tlen niezb´dny do ˝ycia trzech osób
2
Nic zatem dziwnego, ˝e wylesianie jest jednà z wa˝niej-
szych przyczyn wi´kszego st´˝enia CO
2
w atmosferze.
Szacuje si´, ˝e w latach 1850–1990 a˝ 87% w´gla wy-
emitowanego do atmosfery na skutek zmian u˝ytkowania
gruntów pochodzi∏o z wylesieƒ!
Czy ocieplenie klimatu wp∏ywa na polskie lasy?
Od kilkunastu czy mo˝e kilkudziesi´ciu lat obserwujemy
w naszych lasach zmiany b´dàce skutkami tego ocieple-
nia. Wiadomo, ˝e gatunki liÊciaste sà bardziej ciep∏olubne
i to one dziÊ sà „w natarciu”. Tego rodzaju zmiany w sk∏a-
dzie gatunkowym naszych lasów, prowadzàce do zwi´k-
szenia ró˝norodnoÊci i prze∏amywania dominacji drzew
iglastych (g∏ównie sosny i Êwierka), sà nie tylko rezulta-
tem ocieplenia klimatu, ale tak˝e owocem pracy leÊników.
Od lat przy sadzeniu nowych drzewostanów, wsz´dzie
tam, gdzie pozwalajà na to warunki siedliskowe, wprowa-
dzajà gatunki liÊciaste, wzbogacajàce ekosystemy leÊne.
Niektórzy naukowcy twierdzà, ˝e zniszczenie lasów sudeckich by∏o jednà z przyczyn katastrofalnej
powodzi w roku 1997…
RzeczywiÊcie jest w tym wiele prawdy. Las rosnàcy na stokach gór mo˝e zatrzymaç ogromnà iloÊç wody. Tak-
˝e leÊne gleby górskie i Êció∏ka sà ch∏onne niczym gàbka i w czasie du˝ych opadów czy topnienia Êniegów za-
trzymujà wiele wody, stopniowo jà potem oddajàc. Dzi´ki temu nie wsz´dzie w górach czy na pogórzu trzeba
Szczególne jest znaczenie lasów w kszta∏towaniu klimatu, wià˝à one bowiem
a˝ 46% Êwiatowych zasobów w´gla
3
budowaç kosztowne tamy i zbiorniki retencyj-
ne, chroniàce zamieszkane tereny przed powo-
dziami. Dramatyczny tego przyk∏ad mieliÊmy
w Polsce w∏aÊnie w czasie powodzi stulecia
w 1997 roku. Po pozbawionych drzew stokach
Sudetów sp∏ywa∏y ogromne masy wody, siejàc
spustoszenie w dorzeczu Odry. OczywiÊcie la-
sy nie uchroni∏yby mieszkaƒców przed tak
straszliwym kataklizmem, bo spowodowa∏y go
nadzwyczaj obfite opady, gdyby jednak zadzia-
∏a∏a „leÊna zapora”, straty by∏yby zapewne
znacznie mniejsze.
Wynika z tego, ˝e lasy chronià nas przed
wieloma kl´skami.
A i to jeszcze nie wszystko. Innym zagro˝e-
niem, przed którym nas os∏aniajà, sà zanie-
czyszczenia przemys∏owe. Lasy to naturalny
filtr chroniàcy gleb´ i wody gruntowe przed szkodliwymi zwiàzkami emitowanymi przez fabryki. Na jeden hektar
lasu opada rocznie 45–70 ton py∏ów; cz´Êç z tych szkodliwych substancji odk∏adana jest w drewnie. Niestety,
produkujàc wcià˝ wi´cej i wi´cej zanieczyszczeƒ przemys∏owych, podziurawiliÊmy ochronny parasol lasów nad
naszymi g∏owami. Lasy nie znios∏y zbyt wielkich emisji i zacz´∏y wymieraç. Czasem przybiera∏o to formy kata-
strof ekologicznych, jak np. w Sudetach, gdzie os∏abione, na wpó∏ martwe lasy zosta∏y dobite przez owady. DziÊ,
po kilkunastu latach od tej tragedii, leÊnicy mozolnie odbudowujà górskie drzewostany Sudetów, rekultywujà gle-
b´, wprowadzajà bogatsze, a przez to odporniejsze sk∏ady gatunkowe przysz∏ych drzewostanów.
Las rosnàcy na stokach gór zatrzymuje ogromnà iloÊç wody, dzi´ki czemu
chroni tereny po∏o˝one ni˝ej przed katastrofalnymi powodziami
Plik z chomika:
aster10
Inne pliki z tego folderu:
opowiesci jak użytkujemy las.pdf
(987 KB)
opowiesci co nam daje las.pdf
(977 KB)
leśne rośliny.JPG
(232 KB)
opowiesci rok w lesie.pdf
(1034 KB)
26.jpeg
(43 KB)
Inne foldery tego chomika:
^Analiza i synteza wzrokowa
^Chcę dobrze pisać i czytać klasa III
^ćwiczenia reedukacyjne dla klas I-II
^czasopisma pedag
^D Miązek scenariusze zajęć z dziećmi ze specjalnymi potrzebami
Zgłoś jeśli
naruszono regulamin