Wydział MT
Kierunek MiBM
Grupa 1
Ćwiczenie B
Temat : Analiza ruchu prostoliniowego i pomiar przyspieszenia ziemskiego.
Sekcja
1.
2.
3.
I. Cel ćwiczenia
Celem ćwiczenia jest badanie ruchu prostoliniowego jednostajnego i jednostajnie przyspieszonego oraz wyznaczanie przyspieszenia ziemskiego.
II. Podstawy teoretyczne
Trudności związane z pomiarem przyspieszenia ziemskiego związane są z dużą wartością przyspieszenia swobodnego spadania. Im przyspieszenie większe, tym ciało szybciej nabiera dużej prędkości, a przy tym czas spadania jest mały i trudno go dokładnie zmierzyć, albo niedokładny jest wzór:
Zmniejszyć przyspieszenie można za pomocą urządzenia, które nazywa się spadkownicą Atwooda. Przez blok przełożona jest nić, na której końcach uwiązane są ciężarki, każdy o masie M. Na jeden z ciężarków nakłada się ciężarek dodatkowy o masie m. Przyspieszenie ruchu ciężarków łatwo znaleźć, jeżeli przyjmiemy dwa założenia :
- blok i nić są nieważkie, tj. ich masa jest równa zero ;
- brak tarcia w osi bloku i oporów powietrza.
Po uwzględnieniu powyższych założeń równanie ruchu ciężarków przedstawia się następująco :
T - Mg =Ma
(M+m)g - T = (M+m)a
Na podstawie tych równań :
Czas t, w którym ciężarek przebędzie drogę h wynosi :
Przystępując do ćwiczeń laboratoryjnych w pierwszym rzędzie koniecznie należy określić masę dodatkowego ciężarka mo ,przy której następuje obrót bloku, po to, aby dalej przeprowadzać pomiary z ciężarkami o masie 5,10 razy przewyższającej masę mo . Tylko w tym przypadku można pominąć wpływ tarcia na ruch układu. Wystarczy określić tę masę z grubsza.
Pomiar czasu spadania dla każdej wysokości przeprowadza się kilka razy, wyniki uśrednia i zapisuje w postaci : t = tśr + Δt.
Na tej podstawie rysujemy wykres t =t(√h). W celu jego narysowania na osi rzędnych odkładamy zmierzone wielkości t z uwzględnieniem wielkości błędu wyznaczonego z zależności :
Należy też doświadczalnie potwierdzić zależność czasu spadania od masy ciężarka dodatkowego, która to zależność ma postać :
Na koniec należy wyznaczyć przyspieszenie ziemskie g korzystając zarówno z praw ruchu jednostajnego, jak i jednostajnie przyspieszonego. W tym celu używa się spadkownicy Atwooda z pełnym wyposażeniem, czyli dodatkowo zaopatrzoną w pierścień, umieszczony pomiędzy dwoma końcami spadkownicy, który zdejmuje dodatkowy ciężarek m.
Z równań ruchu ciężarków otrzymujemy zależność :
Ostatecznie po przekształceniach uzyskujemy równanie :
III. Tabele i wyniki pomiarów
h
t1
t2
t3
t4
t5
tśr
błąd Δt
m
0,354
1,150
1,162
1,124
1,161
1,132
1,146
0,019
6,02
0,330
1,217
1,239
1,215
1,242
1,231
1,229
0,0135
0,310
1,190
1,157
1,147
1,114
1,219
1,165
0,0525
0,280
1,163
1,077
1,052
1,140
1,097
0,0555
2M/m
Δt
hmax
0,0119
10,08
0,748
0,806
0,743
0,758
0,801
0,771
0,0315
0,28
0,0059
20,10
1,093
1,064
1,082
1,110
1,085
0,023
madzienx