AUTORSKI SCENARIUSZ ZAJĘĆ
CEL: Zapoznanie uczniów z metodami efektywnego uczenia się.
Prezentacja wybranych ćwiczeń na koncentrację uwagi.
Techniki zapamiętywania materiału.
PRZEBIEG ZAJĘĆ:
1.„Burza mózgów”- uczniowie podają swoje skojarzenia do zwrotu uczenie się. Nauczyciel zapisuje na tablicy propozycje uczniów.
2. Dyskusja na temat:” Jak uczyć się szybko, dobrze i bez wysiłku”
3. Tajemnice Dobrej Pamięci
Prowadzący proponuje uczniom, aby nigdy nie mówili „mam słabą pamięć”
Umiejętność zapamiętywania zależy bowiem od bardzo wielu czynników między innymi:
- koncentracja uwagi
- zainteresowanie tematem
- zrozumienie tematu
- higiena pracy umysłowej
Kluczem do lepszego zapamiętania materiału, którego mamy się nauczyć, jest możliwie największa koncentracja uwagi, czyli skupienie się na tym materiale, który chcemy opanować. Aby wyszkolić tę umiejętność potrzebny jest trening, podobnie jak w sporcie.
4. Przykładowe ćwiczenia na koncentrację uwagi.
1. Instrukcja: „Usiądźcie w parach plecami do siebie. Teraz kolejno, raz jedna osoba, raz druga, opiszcie jak najdokładniej, co partner ma na sobie, jak jest ubrana koleżanka, kolega za waszymi plecami. Macie na to 5 minut. Teraz odwróćcie się i sprawdźcie, jak wam poszło.”
To ćwiczenie doskonali spostrzegawczość – warunek niezbędny dla
koncentracji uwagi.
2. Instrukcja: „Zamknijcie oczy i spróbujcie sobie przypomnieć, co każdy z was dzisiaj robił od momentu wstania z łóżka aż do tej chwili, ale bardzo dokładnie, ze wszystkimi szczegółami.”
3. Instrukcja „Usiądźcie wygodnie. Teraz niech każdy z was wybierze sobie w tym pomieszczeniu dowolny, mało skomplikowany przedmiot. Przez 3-5 minut każdy będzie koncentrować się na wpatrywaniu się w wybrany przedmiot, starając się jednocześnie nie myśleć o niczym innym.
- 2 -
5. Zainteresowania
Dłuższa koncentracja uwagi w większości przypadków nie jest możliwa bez zainteresowania przedmiotem. Interesujesz się tym, co lubisz i na odwrót. Pracę, którą się interesujemy, wykonujemy znacznie szybciej i z mniejszym zmęczeniem, niż pracę, której nie lubimy. Dotyczy to szczególnie szybkości i trwałości uczenia się i zapamiętywania.
Zapalony kibic sportowy doskonale pamięta nazwy drużyn, nazwiska zawodników itp.. Nie uczył się tego specjalnie na pamięć, ale pamięta, bo to go interesuje.
Jeśli nie lubisz któregoś przedmiotu, to z reguły uczenie się sprawia ci trudność. Wiedzę z przedmiotów, które lubisz szybko sobie przyswajasz. Wszystko jakby samo wchodziło do głowy.
6. Zrozumienie materiału
Bardzo trudno zapamiętać to, czego się nie rozumie. Dobrze rozumiesz tekst wtedy, gry to czego się nauczyłeś możesz powiedzieć własnymi słowami, a nie usłyszanymi od nauczyciela lub z książki. W większości przypadków zrozumienie wymaga żmudnej, systematycznej pracy, która jednak się opłaca. Mogą ci pomóc rodzice, nauczyciele, koledzy. Skorzystaj także ze słowników, encyklopedii i dodatkowej literatury.
7. Higiena pracy umysłowej
a) stan psychofizyczny ucznia
efektywnemu uczeniu się sprzyja właściwy stan psychofizyczny. Przystępując do nauki w domu uczeń powinien być zdrowy, wyspany, wypoczęty, nie głodny. Nie powinien mieć na sobie zbyt ciasnego ubrania, ze względu na złe krążenie krwi. Dobry nastrój i zainteresowanie przedmiotem nauki także są pomocne.
b) warunki zewnętrzne
Efektywnej nauce sprzyjają;
- świeże powietrze
- właściwa temperatura w pomieszczeniu
- wygodne miejsce do nauki
- oświetlenie z lewej strony
- brak towarzystwa osób, które przeszkadzają i męczą
- porządek w miejscu pracy
- 3 -
c) sposób uczenia się
Dla prawidłowej pracy umysłowej bardzo ważny jest odpowiedni sposób uczenia się.
- planowanie nauki uwzględniając porę dnia, w której pracuje się nam najlepiej
- zaczynanie zawsze od najtrudniejszych lekcji
- robienie krótkich przerw po każdej przyswojonej części materiału
- przeplatanie przedmiotów ścisłych humanistycznymi, np. po historii – matematyka
- głośne powtarzanie materiału
- działanie np. sporządzenie planu, podkreślanie najważniejszych rzeczy, praca z atlasem lub mapą itp.
8. Podsumowanie zajęć
Uczniowie określają czego dowiedzieli się z zajęć.
Za pomocą przygotowanych wcześniej karteczek z punktacją od 0- 6, oceniają przydatność w praktyce zdobytych informacji.
Bibliografia :
- S. Garczyński, „Sztuka pamiętania” 1966, Iskry
- Z. Pietrasiński, „Sztuka uczenia się, !990, WP
- J. Rudniański, „Jak się uczyć?”, 1989, WsiP
poncza