1. pęczek smukły i klinowaty (ukł. nerwowy)
Po przejściu przez otwór wielki czaszki rdzeń kręgowy przechodzi w rdzeń przedłużony, który leży w okolicy podstawnej kości potylicznej i jest przykryty przez półkule móżdżku. W dolnej części rdzenia przedłużonego jest umiejscowiony kanał środkowy, będący kontynuacją kanału środkowego rdzenia kręgowego. Kanał środkowy rdzenia przedłużonego w górnej części przechodzi w dno komory czwartej mózgowia. Na powierzchni brzusznej widoczne są piramidy zawierające drogi piramidowe, które są od siebie oddzielone przez szczelinę pośrodkową przednią, w najniższej części szczelina ta zaciera się w miejscu, gdzie krzyżują się włókna dróg piramidowych tworząc skrzyżowanie piramid. Po bokach piramid znajdują się owalne uwypuklenia, tzw. oliwki.
Na powierzchni grzbietowej znajduje się bruzda pośrodkowa tylna, po bokach której biegną: przyśrodkowo - pęczek smukły, oraz bocznie - pęczek klinowaty kończące się guzkami smukłym i klinowatym, w których znajdują się jądra smukłe i klinowate.
2. wymienić i opisać więzadła kręgosłupa
Między łukami kręgów znajdują się 23 pary stawów międzykręgowych. Utworzone są przez wyrostki stawowe górne i dolne kręgów. Występują liczne więzadła:
- podłużne przednie (lig. longitudinale anterius) – od guzka gardłowego leży na przedniej powierzchni trzonów kręgów, od kości potylicznej po powierzchnię miedniczna kości krzyżowej.
- podłużne tylne (lig. longitudinale posterius) – leży na tylnej powierzchni trzonów kręgów, wewnątrz kanału kręgowego. Więzadła podłużne hamują ruchy zgięcia kręgosłupa do przodu i do tyłu.
- żółte (ligg. flava) – rozpięte są między łukami sąsiednich kręgów, najsilniejsze są w odcinku lędźwiowym
- międzypoprzeczne (ligg. intertransversaria) – łączą wyrostki poprzeczne sąsiednich kręgów, najsłabiej rozwinięte w części szyjnej kręgosłupa
- międzykolcowe (ligg. interspinalia)
- nadkolcowe (ligg. supraspinalia)
- karkowe (lig. nuchae) – to przedłużenie więzadła nadkolcowego.
3. mięsnie przyczepiające się do guza mniejszego ramienia
OBŁY WIĘKSZY /teres major/
pp: kąt dolny łopatki
pk: guzek mniejszy k. ramiennej
OBŁY MNIEJSZY /teres minor/
pp: brzeg boczny łopatki
pk: guzek większy k. ramiennej
PODŁOPATKOWY /subscapuraris/
pp: pow. żebrowa łopatki
pk:guzek mniejszy k. ramiennej
NAJSZERSZY GRZBIETU /latissimus dorsi/
pp: wyr. kolczyste Th7-Th12, L1-L5; grzebień k. biodrowej; żebra 9,10,11,12; kąt dolny łopatki
pk: grzebień guzka mniejszego k. ramiennej
4. ciało prążkowane (ukl. nerwowy)
Przez wiele lat, termin ciało prążkowane był używany jako określenie dużej grupy elementów podkorowych, których część później okazała się niezwiązana funkcjonalnie z układem jąder podstawnych, w dodatku skorupa i jądro ogoniaste nie zostały potraktowane jako całość.
Jądra podstawne, inaczej jądra podstawy - składają się z pięciu jąder, które dzielą się na podstruktury:
dogłowowo
· ciało prążkowane, na które składają się:
- skorupa
- jądro ogoniaste
- jądro półleżące
· część zewnętrzna gałki bladej (gałka blada zewnętrzna)
· część wewnętrzna gałki bladej (gałka blada wewnętrzna)
doogonowo
· jądro niskowzgórzowe
· istota czarna, w której skład wchodzą
- część zbita istoty czarnej
- część siatkowata istoty czarnej
układ pozapiramidowy (wzgórze wzrokowe i ciało prążkowane)- utrzymuje napięcie mięśni i reguluje automatycznie ich pracę. Uszkodzenie układu pozapiramidowego powoduje wzmożenie napięcia mięśni artykulacyjnych, zaburzenia natężenia głosu, rytmu i melodii mowy. część boczna istoty czarnej
5. budowa płuc wraz z naczyniami
Płuco ma kształt stożka z wydrążoną podstawą ściętego od strony przyśrodkowej. Największa wysokość na powierzchni żebrowej 25 cm
największy wymiar strzałkowy 16 cm największy wymiar poprzeczny Pp 7 cm,Lp 10 cm. Ciężar Pp 625 g,Lp 565 g.
W każdym płucu wyróżniamy: - podstawę płuca szczyt płuca wypukłą powierzchnię żebrową i wklęsłą śródpiersiową
brzegi - przedni ostry, tylny tępy, dolny
Ponadto wyróżniamy szczeliny międzypłatowe oddzielające od siebie poszczególne płaty płuca.
W płucu lewym wyróżniamy płaty: - górny i dolny oddzielone od siebie szczeliną międzypłatową skośną
W płucu prawym jest płat: - górny,środkowy i dolny.Płat górny jest oddzielony od środkowego szczeliną poziomą a płat górny i środkowy od dolnego są oddzielone szczeliną skośną.
Odpowiednikiem płata środkowego jest w płucu lewym języczek płuca należy do płata górnego.
Na powierzchni śródpiersiowej w połowie odległości między podstawą a szczytem płuca leży wnęka płuca. We wnęce leżą twory wchodzące i wychodzące z płuc czyli tzw.korzeń płuca [o kształcie rozgałeziającego się drzewa].Wnęka ma ksztalt odwróconej kropli [dł.5 cm,szer.4 cm,gł.2 cm].
Do płuca wchodzą: - tt.płucne oskrzele główne tt.oskrzelowe sploty płucne przedni i tylny
Z płuca wychodzą: - żż.płucne żż.oskrzelowe naczynia chłonne
W płucu lewym najwyżej we wnęce leży t.płucna,poniżej oskrzele główne,jedna żyła płucna do przodu od oskrzel głównego a druga poniżej niego W płucu prawym jest podobnie tylko powyżej t.płucnej leży oskrzele nadtętnicze Jest to oskrzele płatowe do górnego płata prawego płuca.Najczęściej widoczna jest też gałąź t.płucnej do górnego płata. Ponadto we wnęce płuca leżą węzły chłonne oskrzelowo-płucne zwane też wnękowymi. Wnęka płuca jest otoczona opłucną krezkową,która poniżej wnęki tworzy lig.polmonale.Do przodu od wnęki płuca i więzadła płucnego leży wycisk sercowy, głębszy na płucu lewym,reszta niżej.
BUDOWA WEWNĘTRZNA PŁUCA
Płuco jest zbudowane z płatów prawe z 3 - górny,środkowy i dolny,lewe z 2 - górny i dolny. Odpowiednikiem płata środkowego jest w lewym płucu języczek płuca należący do płata górnego. Każdy płat dzielimy na segmenty Jest to podział wynikający z podziału drzewa oskrzelowego,granice segmentów nie są w płucu widoczne.W każdym płucu wyróżniamy po 10 segmentów.
W płucu prawym: - płat górny ma 3 (szczytowy,przedni,tylny) środkowy 2 (boczny i przyśrodkowy) dolny 5 (górny,i 4 podstawowe - przyśrodkowy,boczny,przedni i tylny
W płucu lewym oba płaty mają po 5 segmentów - w górnym dodatkowo języczkowt górny i dolny,dolny jak w płucu prawym.
Segmenty można podzielić na podsegmenty zaopatrywane przez oskrzela podsegmentów a te na zraziki Granice zrazików,choć niekompletne widoczne są na powierzchni płuca.Zraziki dzielą się na najmniejsze części tzw.grona Gronko stanowi jednostkę anatomiczną i czynnościową płuca.W skład grona wchodzą wszystkie elementy drzewa oddechowego - 2 oskrzeliki oddechowe,przewodziki pęcherzykowe i pęcherzyki płucne. Ściana pęcherzyka jest zbudowana z warstw: - warstwa surfactantu,pneumocyty I
i II,typu błona podstawna.
Surfactant - czynnik powierzchowny - jest produkowany przez pneumocyty II typu.Jego zadaniem jest zmniejszenie napięcia powierzchownego pęcherzyków a tym samym zapobieganie zapadaniu się pęcherzyków.W obrębie grona sąsiednie pęcherzyki są ze sobą połączone przy pomocy tzw.porów Cohna. Pęcherzyki płucne są oplecione gęstą siecią kapilar,które pochodzą z rozgałęzień t.płucnej.Z kapilar tych wychodzą naczynia żylne,w których płynie krew utlenowana.
UNACZYNIENIE PŁUCA
Jest podwójne czynnościowe i odżywcze.
Unaczynienie czynnościowe
Pochodzi z rozgałęzień t.płucnej.Z prawej komory serca wychodzi pień płucny,który biegnie w worku osierdziowym od przodu,dołu i strony prawej,ku tyłowi, górze i na lewo.Na wysokości II PMŻ dzieli się na 2 tętnice płucne prawą i lewą. Aż do miejsca podziału jest objęty workiem osierdziowym. Tętnica płucna biegnie w korzeniu płuca i wchodzi do płuca przez jego wnękę.W miąższu płuca towarzyszy drzewu oskrzelowemu i dzieli się zgodnie z jego podziałem.W końcowym efekcie tych podziałów powstają sieci kapilar oplatające pęcherzyki płucne,
gdzie zachodzi wymiana gazowa poprzez błonę pęcherzykowo-włośniczkową. Z tych kapilar wychodzą żyły które nie towarzyszą rozgałęzienia t.płucnej - biegną pomiędzy segmentami. Ostatecznie z każdego płuca wychodzą 2 żyły płucne, które uchodzą do lewego przedsionka serca.
Unaczynienie odżywcze
Pochodzi z rozgałęzień tt.oskrzelowych.Tętnice okrzelowe lewe odchodzą od wklęslości łuku aorty lub od aorty zstępującej a prawe od 3 i 4 t.międzyżebrowej tylnej prawej.Ponadto do każdego płuca dochodzą gg.oskrzelowe od tt.piersiowych wewnętrznych.Tętnice oskrzelowe
po wyjściu przez wnękę płuca towarzyszom oskrzelom unaczyniając ich ściany.Żyły oskrzelowe w miąższu płuca towarzyszą tętnicom.Po wyjściu z płuca uchodzą po stronie prawej do v.azygos i v.brachio-cephalica dextra a po lewej do v.hemiazygos accesoria i v.brachio-cephalica sin.Ponadto żyły oskrzelowe bardziej oddalone od wnęki płuca uchodzą do żył płucnych - jest to
fizjologiczna domieszka krwi żylnej do tętniczej.
6. jak jest rozmieszczona istota szara w mózgowiu (ukł.nerwowy)
Substancja szara, istota szara, skupisko ciał komórek nerwowych (neuronów) w ośrodkowym układzie nerwowym. Między innymi z uwagi na obecność ciałek Nissla (tigroidu), przybiera na przekroju nieutrwalonego preparatu barwę szaro-różową.
W ośrodkowym układzie nerwowym istota szara znajduje się na powierzchni - w mózgu i móżdżku, nosi tam nazwę kory; oraz w głębi, otoczona istotą białą - tworzy jądra nerwowe
KORA MÓZGOWA jest nadrzędnym ośrodkiem sprawującym kontrolę nad czynnością ośrodków nerwowych położonych w pniu mózgu i rdzeniu kręgowym. U człowieka kora mózgowa ma w różnych miejscach różną grubość a co za tym idzie wykazuje pewne różnice w budowie. Na tej podstawie wyróżnia się jej dwa typy:
kora nowa- w życiu postnatalnym jest zbudowana z sześciu warstw komórek nerwowych, zajmuje 11/12 całej kory (płat czołowy, ciemieniowy, skroniowy)
kora archaiczna- niekiedy ma tylko 2-3 warstwy
KORA NOWA jest zbudowana głównie z różnej wielkości komórek o kształcie piramidalnym i z komórek glejowych, poza tym występują tu komórki o kształcie wrzecionowatym lub gwiaździstym. Komórki układaj ą się w sposób uporządkowany w następujące warstwy:
I warstwa drobinowa
II warstwa ziarnista
III warstwa komórek piramidowych zew.
IV warstwa ziarnista wewnętrzna
V warstwa komórek piramidowych wew.
VI -warstwa komórek wielokształtnych
Warstwy II, III, IV stanowią aparat odbiorczy. Mieszczą się tu struktury odbierające wrażenia z analizatorów oraz czucie powierzchowne i głębokie. W tych warstwach biorą początek włókna kojarzeniowe. W warstwach V i VI mieszczą się czynności wykonawcze i rozpoczynają włókna projekcyjne.
Kora mózgowa w rożnych miejscach wykazuje odrębne czynności. Na tej podstawie podzielono korę mózgu na kilka pól, zwanych ośrodkami nerwowymi. Ośrodki nerwowe to zespół skupionych neuronów, rządzących określoną funkcją.
W płacie czołowym znajduje się ośrodek ruchów dowolnych utworzony przez komórki olbrzymi e (komórki Betza). W ośrodku tym są obszary różnych części ciała leżące w odwrotnym porządku w porównaniu z układem ciała (palce, stopy, podudzie, kolano, udo, obręcz kończyny dolnej, tułów, obręcz kończyny górnej, ramię przedramię, ręka, czoło, twarz, krtań, żuchwa, język)
Okolica przedczołowa (płat czołowy) jest siedliskiem wyższych czynności mózgu, związanych z intelektem, inteligencją i sferą moralną człowieka. Tu następuje zapamiętywanie informacji i powstawanie na ich podstawie konstrukcji myślowych jak: planowanie zachowania się w przyszłości, wybór najbardziej odpowiedniej reakcji, rozwiązywanie zadań logicznych, kontrola zachowania się według wzorców społecznych i moralnych.
Do bardziej złożonych czynności kory mózgowej należą czynności poznawcze wyższego rzędu – praksyjne i gnostyczne. W płacie czołowym są również ośrodki układu autonomicznego. W płacie ciemieniowym mieści się ośrodek czynności czuciowych – pole somatyczne zawierające ośrodki czuciowe dotyku, ciepła, chłodu, informacji o ruchach mięsni (pola czuciowe leżą w odwrotnym porządku w porównaniu z układem ciała).
7. kość piszczelowa
PISZCZEL – tibia
z przodu:
- condylaris lateralis – kłykieć boczny
- condylaris medialis – kłykieć przyśrodkowy
- tuberositas tibiae – guzowatość piszczeli
- margo interosseus – brzeg międzykostny
- facies medialis – powierzchnia przyśrodkowa
- margo anterior – brzeg przedni
- facies lateralis – powierzchnia boczna
- malleolus medialis – kostka przyśrodkowa
z góry:
- eminentia intercondylaris – wyniosłość międzykłykciowa
- area intercondylaris posterior – pole międzykłykciowe tylne
- tuberculum intercondylare madiale – guzek międzykłykciowy przyśrodkowy
- facies articularis superior – powierzchnia stawowa górna
- area intercondylaris anterior – pole międzykłykciowe przednie
- tuberculum intercondylare laterale – guzek międzykłykciowy boczny
z tyłu:
- facies articularis fibularis – powierzchnia stawowa strzałkowa
- foramen nutricium – otwór odżywczy
- facies posterior – powierzchnia tylna
- incisura fibularis – wcięcie piszc...
cvirek21