Sterowce.pdf

Sterowce

podczas lotu

…podczas wczesnych prób lotniczych, wzorując się trochę na balonach, wymyślono aparaty

łatające zwane sterowcami. Po prostu wyposażono balon w silnik , i powiedziano „leć!”.

Inżynier H. Giffard po raz pierwszy wykorzystał maszynę parowa o mocy 5 KM do

napędzania balonu w 1851 roku . Użyto tak zwanego balonu podłużnego. Już pierwsza próba

wypadła pomyślnie. Balon dał się sterować i nawet rozwijał prędkość ok. 7-10 km/godz.

Niestety silniki parowe były bardzo ciężkie, co utrudniało podniesienie sterowca. Delikatnej

czaszy, wypełnionej łatwopalnym wodorem, cały czas groził pożar. Dlatego dopiero silnik

spalinowy pozwolił na bujny rozwój sterowców pod koniec XIX wieku .

Budowa pierwszego sterowca spalinowego zajął się, niebędący już w służbie czynnej, oficer

niemiecki von Zeppelin. Jego sterowiec wyposażono w dwa silniki o mocy 16 KM, co

pozwalało osiągnąć prędkość 32 km/godz . Zbudowany w 1898 roku balon pojazdu miał

ponad 127 metrów długości, 11,5 m średnicy. Jego objętość obliczano na 11 000m3. W

konstrukcji zastosowano sztywne wiązania aluminiowe, pokryte powłoką z impregnowanego

płótna jedwabnego. Pod balonem przymocowane były gondole mieszczące silniki, pasażerów

i obsługę.

W latach następnych sterowce zyskiwały na popularności, a ich rozwój przebiegał

szczególnie spektakularnie w Niemczech. W latach 1910-1914 kilkanaście sterowców

zbudowanych pod kierownictwem Zeppelina przewoziło pasażerów. Rozwijały prędkość do

50 km/godz. Podobno w tym czasie przewiozły 17 000 pasażerów i pokonały ponad 160

000 km .

Spektakularny sukces odniósł sterowiec „Norge”, który w 1926 roku przeleciał przez rejony

arktyczne nad biegunem północnym, towarzysząc ekspedycji Amundsena. W 71 godzin

pokonał 4 800 km. Tragiczną katastrofą zakończyła się włoska ekspedycja sterowca

„Italia” kierowana przez generała Nobile. Podróż dookoła świata i dwie podróże

transatlantyckie odbyto w latach 1928-1929 na pokładach sterowca LZ 127, zwanego „Graf

Zeppelin”. Wówczas też wybudowano największy sterowiec świata . Balon miał długość 248

m, średnicę 41 m, a pojemność 190000m3. Sterowiec poruszały cztery silniki diesla o mocy

1100 KM każdy, co pozwalało mu osiągnąć prędkość 195 km/godz. Gondola pasażerska

mieściła 50 osób .

Niestety sterowce są uzależnione od warunków pogodowych. Są bezbronne podczas burz,

huraganów czy oblodzenia. Powłoka balonu często się rozszczelnia. Na lotnisku też sprawiają

dużo kłopotu. Ich hangary muszą być wielkie i specjalnie przystosowane. Po każdym locie

ekipy techniczne muszą uzupełniać gaz w poszczególnych komorach balonu, a od czasu do

czasu wymieniać go całkowicie.

Pożar sterowca „Hindenburg” , w maju 1937 roku, praktycznie zakończył erę sterowców.

„Hindenburg” mógł zabrać na pokład nawet 72 pasażerów i 61 osób załogi. Z powodów

aerodynamicznych, pomieszczenia załogi znajdowały się wewnątrz sterowca, a nie w gondoli

pod sterowcem. Hindenburg był przystosowany konstrukcyjnie do wypełnienia helem, ale z

powodu embargo narzuconego przez USA, sterowiec został przerobiony na użycie wodoru, co

nie stanowiło większego problemu, ponieważ Niemcy mieli doświadczenie z użyciem tego

gazu. Żeby zapobiec zapaleniu gazu poszycie sterowca było wykonane z materiału, który

zapobiegał wyładowaniom elektrycznym. Na pokładzie sterowca znajdowała się również

palarnia; pomieszczenie to było utrzymywane pod ciśnieniem, żeby zapobiec dostaniu się doń

palnego gazu.

Sterowiec spłonął 6 maja 1937 podczas cumowania na lotnisku w Lakehurst w USA. Zginęło

13 pasażerów i 22 członków załogi . Wiele z ofiar nie tyle zginęło w płomieniach, co zostali

przygnieceni przez innych, skaczących ze statku pasażerów. Katastrofę przeżył kapitan

sterowca Maks Pruss. Z ciężkimi oparzeniami trafił do szpitala. Zginął natomiast główny

członek załogi naziemnej Leiman. Odpowiadał on m. in. za starty i spóźnienia

„Hindenburga”. Jest kilka hipotez co do przyczyn katastrofy. Jedni sugerują sabotaż. Inni, że

katastrofa Hindenburga została spowodowana zmęczeniem materiału poszycia sterowca.

Rękaw sterowca pozwala wypełnić powlokę ogromną ilością gazu wyzwalającego silę nośną.

Sterowiec wzniesie się wtedy, gdy jego całkowity ciężar będzie mniejszy od siły nośnej.

Obecnie większość sterowców wypełniana jest helem, gazem niepalnym , o bardzo małej

gęstości. Sterowce wyposażone są w silnik, stery oraz stateczniki umożliwiające kontrolę nad

prędkością i kierunkiem lotu. Nowoczesne sterowce, a przynajmniej większość z nich, ma

bezszkieletową konstrukcję kadłuba. Dwie wypełnione gazem komory o regulowanym

ciśnieniu, zwane balonetami, mocowane z przodu i z tyłu sterowca, pozwalają na

kontrolowanie jego położenia. Odpowietrzenie balonetu powoduje rozprężenie helu, a to

zmniejsza ciężar sterowca i powoduje jego wznoszenie. Wpompowanie powietrza daje efekt

odwrotny.

Plik z chomika:

Inne pliki z tego folderu:

Inne foldery tego chomika: