Instytut Technologii Chemicznej Nieorganicznej
i Inżynierii Środowiska
Badanie Przebiegu Procesu Technologicznego W Reaktorze Periodycznym
Marta Micuła
Magdalena Głodna
1. Cel ćwiczenia
Celem ćwiczenia jest badanie rzędowości reakcji i zależności szybkości reakcji zmydlania octanu etylu w reaktorze periodycznym od temperatury.
2. Opis ćwiczenia
Badanym procesem jest zmydlanie octanu etylu przebiegające zgodnie z równaniem:
CH3COOC2H5 + NaOH = CH3COONa + C2H5OH
Reakcja przebiega w środowisku wodnym. Pomiar stężeń reagentów w czasie reakcji wykonuje się mierząc przewodnictwo elektrolityczne roztworu przy użyciu konduktometru.
li – graniczne przewodnictwo równoważnikowe [S cm2/mol]
lT - przewodnictwo równoważnikowe danego jonu w temperaturze T
l298 - przewodnictwo równoważnikowe danego jonu w temperaturze 298K
Przewodnictwo właściwe jest wielkością addytywną i dla mieszaniny elektrolitów stanowi sumę przewodnictw właściwych poszczególnych składników mieszaniny:
W przypadku zmydlania octanu etylu początkowe przewodnictwo roztworu zależy tylko od stężenia wodorotlenku sodu, natomiast przewodnictwo po zajściu reakcji od stężenia octanu sodu.
Jeżeli oznaczymy stężenia początkowe substratów:
a stężenie octanu sodu w dowolnym momencie reakcji:
to wówczas przewodnictwo początkowe roztworu wyrażone będzie wzorem:
Jeżeli a = b, to wówczas przewodnictwo po zajściu reakcji wyrażone będzie wzorem:
Przewodnictwo roztworu w dowolnym momencie reakcji opisuje równanie:
Przewodnictwo właściwe wyraża wzór:
gdzie:
b – stężenie początkowe NaOH [mol/dm3]
k0 – przewodnictwo na wlocie do reaktora [S/m]
kt – przewodnictwo na wylocie z reaktora [S/m]
k¥ – przewodnictwo mieszaniny reakcyjnej po całkowitym przereagowaniu, mierzone poza reaktorem [S/m]
3. Wykonanie ćwiczenia
W termostacie umieszcza się reaktor zbiornikowy z mieszadłem. Do reaktora wlewa się 200 cm3 0,1 m roztworu octanu etylu. Następnie włącza się ogrzewanie termostatu i uruchamia mieszadło. Po ustaleniu się temperatury, do reaktora wlewa się 200 cm3 0,1 m roztworu wodorotlenku sodowego. Pomiar przewodnictwa wykonuje się od momentu dolania wodorotlenku sodowego w sposób ciągły, natomiast wskazania konduktometru notuje się najpierw co 30 s (pierwsze 5 min.) następnie co 1 min (następne 5 min.), a końcowe pomiary w odstępach dwuminutowych (końcowe 10
min.). Pomiary przeprowadza się kolejno w trzech temperaturach 20, 30, 40°C.
4. Zestawienie wyników.
VNaOH/VOE = 1 : 1
stężenia początkowe
VNaOH = 200 cm3
cNaOH = 0,05 mol/dm3
VOE = 200 cm3
temperatura [°C]
czas
20
30
40
L.p.
[min]
[s]
k [S/m]
1
0
0,860
0,731
0,901
2
0,5
0,803
0,725
0,872
3
60
0,759
0,719
0,842
4
1,5
90
0,728
0,697
0,812
5
120
0,706
0,674
0,785
6
2,5
150
0,687
0,653
0,760
7
180
...
seterah