Instrukcja_linux6_bash.pdf

Instrukcja SO – powłoka BASH i skrypty powłoki

Istotne jest zrozumienie działania narzędzia history powłoki BASH. Każde polecenie wprowadzone

i wykonane w powłoce jest nazywane zdarzeniem. Historia jest buforem tekstowym zawierającym

wcześniej wprowadzone polecenia. Można je podejrzeć poleceniem:

$ history

Wszystkie zdarzenia zostaną ponumerowane, dostęp do nich jest możliwy poprzez użycie klawiszy

kursor w dół i kursor w górę. Powłoka BASH ma funkcję wyszykiwania i uzupełniania zdarzeń.

Należy wprowadzić tę część zdarzenia, którą pamiętamy, wciskamy klawisz Esc , zaraz za nim

klawisz Tab , a zdarzenie pasujące do wprowadzonego tekstu zostanie znalezione i wyswietlone.

Jeśli jest ich kilka, system powiadamia sygnałem dźwiękowym i daje możliwość dopisania

kolejnych znaków. Znanymi i już wczesniej podanymi metodami można edytować polecenie.

Istnieją różne sposoby odwołania się do polecenia z listy historii. Przykładowo:

$ !5

Odwołanie do polecenia nr 5 z listy historii.

$ !ls

Odwołanie do pierwszego znalezionego na liście polecenia zaczynajacego się ls .

$ !-2

Odwołanie do drugiego od końca listy polecenia.

Uwaga: polecenia są numerowane według kolejności ich wykonywania.

Sposoby edycji zdarzeń historii

Istnieją dwa sposoby edycji:

– pierwszy wykorzystuje możliwość edytora wiersza poleceń do odwołania sie do zdarzenia i

edycji polecenia za pomocą zestawu poleceń edytora emacs. Zestaw poleceń znajduje się

poniżej:

[Ctrl+p] – przejście do poprzedniego polecenia listy historii

[Ctrl+n] - przejście do następnego polecenia listy historii

[Ctrl+<] - przejście na początek listy historii

[Ctrl+>] - przejście na początek listy historii

/wzorzec – przeszukiwanie listy wstecz

?wzorzec – przeszukiwanie listy wprzód

n – powtórzenie przeszukiwania

pozostałe polecenia zostały już podane wczesniej

– drugi wykorzystuje do edycji poleceń edytor (domyslnie vi ) wskazywany zmienną FCEDIT. W

czasie wykonywania polecenia można wskazać wykorzystywany edytor, przykładowo emacs.

$ fc 5

Wywołanie domyślnego edytora dla edycji 5ego polecenia listy

$ fc -e emacs 5

Wywołanie edytora emacs dla edycji 5ego polecenia listy

Zmienne powłoki

Zmienna powłoki jest definiowana wtedy, kiedy po raz pierwszy jest użyta. Może się składać z

dowolnych znaków alfabetu, łącznie z podkreśleniem. Może zawierać cyfry, ale nie jako pierwsze

znaki. Nie może zawierać znaków !, &, space . Te znaki są rezerwowane do własnego użytku przez

powłokę. Nazwa może być tylko jednym słowem. Wartość jest przypisywana operatorem

przypisania = . Wartość zmiennej powłoki może wymagać cytowania.

We.wy skryptu

Polecenie echo służy do wyprowadzania danych.

Polecenie read służy do pobierania danych z klawiatury. Czyta dosłownie następny wiersz ze

standardowego wejścia aż do znaku nowego wiersza i przypisuje zmiennej.

Przykłąd:

echo wprowadz powitanie

read powitanie

echo "chcesz, zeby cię witac slowem $powitanie

Podwójne cudzysłowy proste zapobiegają rozwijaniu wartości zmiennej.

Przykład:

echo wprowadz wzorzec plikow

read wzorzec

echo Poszukiwane pliki to: $wzorzec

W tym przykładzie zmienna zostanie rozwinięta.

Podwójne przekierowanie odwrotne << umieszcza dane w poleceniu.

Przykład:

mail grzesiek << koniec_listu

tekst listu

koniec_listu

Operacje arytmetyczne powłoki: let

Polecenie let powłoki służy do wykonywania działań arytmetycznych. Składnia polecenia let :

$ let wartość1 operator wartość2

Przykład

$let 2*7

$let "2 * 7"

Przypisanie wyniku let do zmiennej

$let "wynik = 2 * 7"

Możliwe jest w poleceniu let używanie dowolnych operatorów porównania do wykonania

porównań między wartościami liczbowymi - używane do zarządzania strukturami

sterującymi.Uwaga: polecenie let automatycznie rozwija zmienne używane w wyrażeniach.

Przykład: (nazwa skryptu znowu)

znowu=1

while let "znowu<=5"

done

Wprowadzenie zmiennych skryptu

przykład 1

znowu=1

while let "znowu<=$1"

echo $znowu Witamy

let "znowu=znowu+1"

done

wywołanie

znowu liczba_powtórzeń

przykład 2

znowu=1

while let "znowu<=$1"

echo $znowu $2

let "znowu=znowu+1"

done

wywołanie

znowu liczba_powtórzeń tekst_powitania

Polecenie test

Wyrażenie porównania jest w powłoce Linuxa testem logicznym. Składnia polecenia:

test wartość1 -opcja wartość2

echo $znowu Witamy

let "znowu=znowu+1"

Operatory całkowite polecenia test

int1 -eq int2 true, jeśli są równe

int1 -qe int2 true, jeśli int1 większy lub równy int2

int1 -qt int2 true, jeśli int1 większe od int2

int1 -le int2 true, jeśli int1 mniejszy lub równy int2

int1 -lt int2 true, jeśli int1 mniejszy int2

int1 -ne int2 true, jeśli int1 nie równy int2

Operatory tekstowe polecenia test

tekst1 = tekst2 true, jeśli tekst1 jest identyczny z tekst2

tekst1 != tekst2 true, jeśli tekst1 nie jest identyczny z tekst2

tekst true, jeśli wartość zmiennej tekst jest zdefiniowana

-n tekst true, jeśli tekst ma długość większą od zera

-z tekst true, jeśli tekst ma długość równą zero

Operatory plikowe polecenia test

-d nazwa_pliku true, jeśli nazwa pliku odnosi się do katalogu

-f nazwa_pliku true, jeśli nazwa pliku jest zwykłym plikiem

-r nazwa_pliku true, jeśli plik nazwa pliku może być czytany przez proces

-s nazwa_pliku true, jeśli plik nazwa pliku ma długość większą od zero

-w nazwa_pliku true, jeśli plik nazwa pliku może być zapisywany przez proces

-x nazwa_pliku true, jeśli plik nazwa pliku jest wykonywalny

operatory logiczne polecenia test

!wyrażenie true, jeśli wyrażenie nie jest prawdziwe

wyr1 -a wyr2 true, jeśli oba wyrażenia są prawdziwe

wyr1 -o wyr2 true, jeśli któreś z wyrażeń jest prawdziwe

Wyrażenie warunkowe if

Składnia polecenia if

if polecenie

then

polecenie1

else

przykład

echo wprowadz s w celu wyprowadzenia rozmiarow plikow

echo w przeciwnym wypadku wyprowadzone beda wszystkie informacje o plikach

echo -n "prosze o wprowadzenie opcji"

read wybor

test $wybor = s

then

ls --size

else

ls -l

echo jak sobie chcesz

Struktura elif pozwala na zagłebianie operacji if. (skrót od else if)

Jeśli pierwszy test if zakończy się błędem, sterowanie jest przekazywane do następnej struktury elif

i wykonywany jest test związany z nią, działąnie jest powtarzane do momentu, kiedy zostanie

wuykonany prawdziwy test. Wykonywane sąpolecenia następujące za prawdziwym testem in

sterowanie jest przekazywane poza strukturę if (poza słowo fi).

Przykład:

Sprawdzenie, czy w bieżącuym katalogu znajduje się plik o nazwie .profile

polecenie2

test -f .profile

then

echo "plik .profile znaleziony w bieżącym katalogu"

else

echo "nie znaleziony plik .profile"

Struktura wielokrotnego wyboru case:

case napis in

wzorzec_1)

polecenia

;;

wzorzec_2)

polecenia

;;

wzorzec_n)

polecenia

;;

polecenia

;;

esac

Przykłady:

przykład 1

echo listowanie rozmiarów wpisz s

echo listowanie wszystkich informacji wpisz l

echo listowanie plików wpisz c

echo -n "wprowadz opcje:"

read wybor

case $wybor in

ls --size

;;

ls -l

;;

ls *.c

;;

echo bledna opcja

esac

Przykład 2

Skrypt sprawdza, czy pierwszym argumentem przekazanym w wierszu poleceń jest -i lub -e. W

pierwszym przypadku zlicza ilość wierszy pliku o nazwie podanej jako drugi parametr,

zaczynających się na literę i. Jeśli pierwszym argumentem jest -e, program zlicza wiersze pliku

podanego jako drugi argument, które zaczynają się na literę e. W innym przypadku wyświetlany jest

komunikat o blędzie.

case $1 in

-i)

licz=`grep ^i $2 | wc -l`

echo "ilość wierszy zaczynających się na i w pliku $2 wynosi $licz"

;;

-e)

licz=`grep ^e $2 | wc -l`

echo "ilość wierszy zaczynających się na e w pliku $2 wynosi $licz"

;;

echo "nie rozpoznana opcja"

;;

esac

Pętla for - in

składnia

for zmienna in lista_wartosci

polecenia

done

forma polecenia for - in bez listy wartości

składnia:

for zmienna

polecenia

done

Pętla jest wykonywana dla każdego wyrazu zawartego w zmiennej zmienna

Przykład:

Skrypt pobiera dowolną liczbę parametrów - nazw plików tekstowych, zamienia małe litery na

wielkie, wynik zapisuje w pliku o nazwie oryginału, ale z rozszerzeniem caps

for plik

tr a-z A-Z < $plik >$plik.caps

done

Przykład:

Skrypt tworzy kopię zapasową plików źródłowych i umieszcza je w katalogu zrodlakop

for kopplik in *.c

cp $kopplik zrodlakop/$kopplik

echo $kopplik

done

Inna wersja skryptu

Struktura for bez określonej listy wartości bierze jako listę wartości argumenty wiersza poleceń.

Argumenty podane w wierszu poleceń w czasie wywoływania skryptu stają się listą wartości, do

których odwołuje się for. Kolejność od pierwszego podanego argumentu.

Struktura for bez zadanej listy jest równoważna liście $@. $@ jest specjalną zmienną argumentową,

której wartością jest lista argumentów wiersza poleceń.

Przykład:

for kopplik

cp $kopplik zrodlakop/$kopplik

echo "$kopplik"

done

Plik z chomika:

Inne pliki z tego folderu:

Inne foldery tego chomika: