WYDAJNOŚĆ MIODU PSZCZÓŁ LINII KORTÓWKA.pdf
(
153 KB
)
Pobierz
biul18
BIULETYN NAUKOWY
Skrót: Biul. Nauk., Nr 18, 2002
WYDAJNOŚĆ MIODU PSZCZÓŁ LINII KORTÓWKA
W OCENIE TERENOWEJ
Jerzy Wilde
1
,
Maria Wilde
2
,
Andrzej Kobyliński
3
1
Katedra Pszczelnictwa UWM, Olsztyn
2
Pasieka Hodowlana, Olsztyn
3
Krajowe Centrum Hodowli Zwierząt, Inspektorat Olsztyński
Słowa kluczowe:
Apis mellifera carnica
, linia Kortówka, wydajność miodu, ocena terenowa.
Streszczenie
Na podstawie wyników oceny terenowej pszczół w 41 pasiekach woj. warmińsko-mazurskiego
w latach 1997 – 2000 stwierdzono, że rodziny pszczele z matką
A. m. carnica
, linii Kortówka
produkują o 4,4 kg więcej miodu (29,4 kg) niż rodziny kontrolne. Oceniane pszczoły są szczególnie
przydatne w pasiekach intensywnie prowadzonych i użytkujących nowoczesne typy uli. Najwięcej
miodu odwirowano od ocenianych pszczół w ulach Langstrotha (38,1 kg). W ulach tych stwierdzono
też największą różnicę w produkcji miodu między rodzinami testowanymi a kontrolnymi (6,6 kg).
HONEY PRODUCTIVITY OF HONEYBEES OF THE ”KORTÓWKA” STRAIN IN A FIELD
EVALUATION
Jerzy Wilde
1
,
Maria Wilde
2
,
Andrzej Kobyliński
3
1
Department of Apiculture, University of Warmia and Mazury in Olsztyn
2
Queen Breeding Center in Olsztyn
3
Polish Center of Animal Breeding, District of Olsztyn
Key words:
Apis mellifera carnica
, Kortówka strain, honey productivity, field evaluation.
Abstract
The results of a field evaluation of honeybees from 41 apiaries located in the Warmia
and Mazury Province, made in the years 1997 – 2000, show that bee colonies with
A. m. carnica
queens, the breeding strain ”Kortówka”, produce by 4.4 kg more honey (29.4 kg) than control
colonies. The bees tested are especially useful at apiaries managed intensively, where modern
types of hives are used. The highest quantity of honey was harvested from Langstroth hives
(38.1 kg). The biggest difference (6.6 kg) in honey productivity between the control and experimental
colonies was also observed in these hives.
102
Jerzy Wilde, Maria Wilde, Andrzej Kobyliński
Wprowadzenie
Przeciwdziałając niekorzystnym zjawiskom kryzysu gospodarczego w Pol-
sce końca lat osiemdziesiątych, ktory spowodował załamanie się wielu kierun-
ków gospodarki rolnej, w tym również pszczelarstwa, rząd podjął wiele działań
chroniących polskie pszczelarstwo. Wprowadzono m.in. wysokie cła na miód
– sięgające przeszło 130% (istnieją do dzisiaj, choć zostały obniżone do 45%),
subwencjonuje się cukier i zakupy matek pszczelich. Wynikiem tych działań
jest wyraźne ożywienie się rynku produktów pszczelich w ostatnich 3 latach
(1998 – 2000). Można stwierdzić, iż dzięki interwencjonizmowi państwowemu
sytuacja stała się korzystna dla pszczelarzy. Obserwujemy także przemiany
strukturalno-organizacyjne w pszczelarstwie polskim, objawiające się głównie
wzrostem liczy rodzin pszczelich w pasiekach towarowych oraz zwiększeniem
liczby pszczelarzy samodzielnie sprzedających produkty i podejmujących wielo-
kierunkową produkcję. Zachodzące zmiany są konieczne, jeśli pszczelarstwo
polskie zechce wytrzymać konkurencję z tanimi produktami importowanymi,
gdy Polska wejdzie w struktury Unii Europejskiej. Pszczelarze mający pasieki
stanowiące dodatkowe źródło dochodu oraz ci, dla których pasieka jest jedy-
nym źródłem utrzymania, staną przed koniecznością produkowania taniej niż
dotychczas oraz większej ilości produktów pasiecznych o doskonałej jakości
(B
RATKOWSKI
,W
ILDE
1998 i 2002, W
ILDE
,C
ICHOŃ
1999). Jednym ze sposobów
tej intensyfikacji jest użytkowanie matek pszczelich o dużej wartości użyt-
kowej. W
ILDE
iW
ILDE
(2002) odpowiedzieli twierdząco na pytanie: Czy istnieje
możliwość takiego prowadzenia produkcji pasiecznej w warunkach klimatycz-
no-pożytkowych Polski, aby z pszczół uzyskiwać dochód umożliwiający utrzy-
manie rodziny, który przewyższałby średnią płacę w gospodarce narodowej
i zapewniał przyzwoity standard życia?
Celem pracy jest ocena wydajności miodowej rodzin pszczelich z matkami
linii Kortówka – pochodzącymi z pasieki hodowlanej M. Wilde (W
ILDE
2000), na
podstawie analizy wyników oceny terenowej pszczół w pasiekach woj. warmiń-
sko-mazurskiego.
Materiał i metodyka
Analizę wyników oceny terenowej pszczół oparto na danych uzyskanych
w 41 pasiekach woj. warmińsko-mazurskiego w latach 1997 – 2000. Wydajność
miodu pszczoły
A. m. carnica
linii Kortówka porównano z wydajnością pszczół
z rodzin kontrolnych, użytkowanych w pasiekach testowanych (W
ILDE
2000).
Oceniana linia spełnia wszystkie zalety pszczół hodowlanych, warunkujące
racjonalne prowadzenie pasiek (W
ILDE
,W
ILDE
2002), ponadto, dzięki wielolet-
niej hodowli i selekcji, jest najlepiej dostosowana do warunków klimatyczno-
Wydajność miodu pszczół ...
103
-pożytkowych woj. warmińsko-mazurskiego. Zanalizowano średnie wydajności
grupy testowej i kontrolnej, które liczyły 8 – 12 rodzin w każdej pasiece.
Wyliczono średnie wydajności dla typu ula i ocenianych lat, podano średnią
produkcję miodu ogółem za wszystkie lata badań.
Wyniki i ich omówienie
Oceniane rodziny były użytkowane w 4 typach uli: wielokorpusowym
Ostrowskiej, Langstrotha, wielkopolskim i Dadanta. Liczba porównywanych
grup testowych i kontrolnych dla typów uli wynosiła odpowiednio: 26, 7, 6 i 2.
Średnio najwięcej miodu uzyskano od rodzin testowych utrzymywanych
w ulach Langstrotha – 38,1 kg (rys. 1). Nawet rodziny kontrolne w tym typie
ula wyprodukowały więcej miodu (31,5 kg) niż rodziny z obu grup we wszyst-
kich pozostałych typach. W tym typie ula stwierdzono największą różnicę
między rodzinami z grupy testowej a kontrolnymi (6,6 kg). Średnio najmniej
miodu uzyskano od rodzin testowych utrzymywanych w ulach wielkopolskich
i Dadanata odpowiednio 23,1 i 23,6 kg. Rodziny kontrolne w tych typach uli
40
38.1
35
31.5
29.0
30
24.9
23.6
23.1
25
19.9
19.7
20
15
10
5
0
Wielokorpusowy
360x230
Langstroth
Wielkopolski
Dadant
system ula – type of hive
Kortówka – tested strain
kontrolna – control
Rys. 1. Produkcja miodu w rodzinach tesowych i kontrolnych zależności od typu ula
w ocenie terenowej (kg)
Fig. 1. Honey production in the test and control colonies, depending on the type of hive
– a field evaluation (kg)
104
Jerzy Wilde, Maria Wilde, Andrzej Kobyliński
wyprodukowały mniej miodu niż rodziny z grup testowych – odpowiednio 19,9
i 19,7 kg. Zależność większej produkcji miodu przez rodziny grupy testowej
(rodziny z matką linii Kortówka) niż kontrolnej występowała we wszystkich
typach uli. Dużą różnicę między rodzinami z grupy testowej a rodzinami
kontrolnymi uzyskano, oprócz omawianych uli typu Langstroth, tylko w ulu
wielokorpusowym (4,1 kg), podczas gdy w ulu wielkopolskim i ulu Dadanta
wynosiła ona odpowiednio 3,2 i 3,9 kg. Najprawdopodobniej jest to powodowa-
ne intensywniejszą gospodarką pasieczną i większą liczbą wędrówek na poży-
tki. Oceniając w latach 1997 – 2000 produkcję miodu, stwierdzono, że rodziny
z matkami linii Kortówka wyprodukowały więcej miodu niż rodziny grupy
kontrolnej (rys. 2). Pod względem produkcji miodu najlepszy okazał się 1999 r.,
40
38.6
33.7
35
31.4
30
26.2
26.6
25
23.9
22.7
19.4
20
15
10
5
0
1997
1998
1999
2000
rok – year
Kortówka – tested strain
kontrolna – control
Rys. 2. Produkcja miodu w rodzinach testowych i kontrolnych w latach 1997 – 2000
w ocenie terenowej (kg)
Fig. 2. Honey production from in the test and control colonies in the years 1997 – 2000
in a field evaluation (kg)
kiedy to od rodzin grupy testowej odwirowano 38,6 kg miodu, najgorszy zaś
1997 r., w którym odwirowano 23,9 kg miodu. Od rodzin grupy kontrolnej w tym
roku odwirowano zaledwie 19,4 kg miodu i był to jedyny rok ze średnią
produkcją rodzin kontrolnych poniżej 20 kg. Największa różnica na korzyść linii
Kortówka wystąpiła w 1999 r. (4,9 kg), najmniejsza zaś w 1998 r. (3,5 kg).
Analizując średnią produkcję miodu ogółem, za wszystkie lata badań
uzyskano większą wydajność od rodzin z matkami linii Kortówka (29,4 kg) niż
Wydajność miodu pszczół ...
105
miód – honey (kg)
25.0
29.4
46%
54%
kontrolna – control
Kortówka – tested strain
Rys. 3. Produkcja miodu z rodzin testowych i kontrolnych ogółem za wszystkie lata
oceny terenowej (kg)
Fig. 3. Total honey production in the test and control colonies in the course of a field evaluation (kg)
od pni kontrolnych (odwirowano 25,0 kg miodu) – rysunek 3. Różnica 4,4 kg
miodu między ocenianymi grupami, co stanowiło 8% rocznej produkcji, jest
wielkością, która upoważnia do stwierdzenia, że opłaca się zaopatrywać pasieki
woj. warmińsko-mazurskiego w matki linii Kortówka. Linia ta w warunkach
pożytkowo-klimatycznych tego regionu jest bardzo miodna i umożliwia pszcze-
larzowi większą produkcję miodu i zwrot poniesionych nakładów na kupno
matki już w I sezonie pasiecznym. Należy pamiętać, że matki pszczele użyt-
kujemy przez co najmniej 2 sezony, nawet w intensywnie prowadzonych
pasiekach. Zatem nadwyżka miodu, jaką można uzyskać dzięki matkom linii
Kortówka, w II sezonie pasiecznym stanowi czysty zysk pszczelarza. Warto
dodać, że rozpatrywane relacje cenowe dotyczą miodu sprzedawanego po
cenach hurtowych. Gdy pszczelarz sprzedaje odwirowany miód w cenach
detalicznych, wypracowuje czysty zysk już w I sezonie pasiecznym. Pamiętać
należy, iż w omawianej pracy oceniono tylko produkcję miodu. Jak wykazał
B
RATKOWSKI
iW
ILDE
(2002), w intensywnie prowadzonej pasiece produkcja
miodu stanowi zaledwie 29% ogólnej produkcji pasiecznej. Można spodziewać
się jeszcze większej różnicy na korzyść rodzin z matkami linii Kortówka niż
wykazano. Należy także wziąć pod uwagę inne korzyści wynikające z użyt-
kowania ocenianych pszczół, tj. ich łagodność i mniejszą rojliwość (W
ILDE
,
W
ILDE
2002).
Podsumowanie
Wprowadzanie do pasiek woj. warmińsko-mazurskiego matek pszczelich
linii Kortówka pozwala zwiększyć wydajność miodową rodzin. Zwiększenie
ilości odwirowanego miodu w rodzinach z tymi matkami uzyskano we wszyst-
Plik z chomika:
alien68
Inne pliki z tego folderu:
Pszczeli Elementarz.rar
(15127 KB)
Karol Grocholski - Podręcznik dla pszczelarzy (1877).zip
(10966 KB)
Ule drewniane do pasieki podstawowe wiadomości i rodzaje.doc
(102 KB)
Jan Dzierżon- Nowe Udoskonalone Pszczelnictwo.pdf
(82101 KB)
Wyklad_z_pszczelnitwa_07_03_2008_cz_1.pptx
(22814 KB)
Inne foldery tego chomika:
1970- Rosiewicz
7 Sztuczek w e-marketingu
Biżuteria
budownictwo drewniane
Callan mp3
Zgłoś jeśli
naruszono regulamin